Georg Böhm

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
Georg Böhm
Fødd 2. september 1661, Hohenkirchen nær Ohrdruf i Thüringen
Død 18. mai 1733 (71 år), Lüneburg
Instrument Orgel
Periode Barokken
Sjanger Orgelmusikk
Yrke Komponist og organist

Georg Böhm (fødd 2. september 1661 i Hohenkirchen nær Ohrdruf i Thüringen, død 18. mai 1733 i Lüneburg) var ein tysk organist og komponist. Han var ein av læremeistrane til Johann Sebastian Bach.

Biografi[endre | endre wikiteksten]

Han fekk den første opplæringa av far sin, men då faren døydde i 1675, heldt fram han på latinskule i Goldbach før han i 1678 flytta til gymnas i Gotha. Sidan finn ein han ved Universitetet i Jena og i 1697 bur han i Hamburg. Då organisten Christian Flor i Lüneburg døydde i 1698, søkte Böhm stillinga som organist i Johanniskirche der og fekk han. Sjølv om han etter nokre år søkte på ei stilling i Marienkirche, der det var betre betaling, vart han verande i Johanniskirche heile livet etter at kyrkjelydssrådet der hadde auka betalinga for å ikkje miste sin omtykte organist.

Böhm og Bach[endre | endre wikiteksten]

Frå 1700 til 1702 var Bach i Lüneburg og ein reknar med at han høyrte Böhm spele, sjølv om ein ikkje har funne belegg for at han var elev hos organisten i Johanniskirche. Carl Philipp Emanuel Bach omtalte Böhm som faren sin lærar og fleire komposisjonar viser likskap.

Musikken til Böhm[endre | endre wikiteksten]

Av musikken til Böhm er ein god del gått tapt, mellom anna eit pasjonsverk basert på Lukasevangeliet, men òg fleire gravdferdskantatar. Andre kantatar har overlevd. I tillegg har ein teke vare på ein del av orgelverka hans. Dei syner at han er prega av det som ein i dag kallar den nordtyske stilen i musikken sin. Han varierer frie fantasiar med konservative fuger og dansesatsar.

Ein har gjeve Böhm æra for å ha etablert koralpartita som ein sjanger i orgelmusikk. Før hadde ein hatt koralvariasjonar og verdslege partitaer, men Böhm tok element frå begge og sette dei saman og verka vart opplevd nye og friske.

Litteratur[endre | endre wikiteksten]

  • Waldschmidt, Carl L., Georg Böhm: his Life and Works, diss., Northwestern University (1963)
  • Verkade, Gary G. Georg Böhm: Vater unser in Himmelreich á claviers eit pedal: the Concept of Order, diss., University of Iowa (1987). (alternativ tittel: The Concept of Order in the Keyboard Works of Georg Böhm)

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]