Skýros

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
Skýros
Lokalt namn: Σκύρος
Satellittbilde av Skyros
Satellittbilde av Skyros
Geografi
2011 Dimos Skyrou.png
Stad Egearhavet
Koordinatar 39°10′N 23°29′EKoordinatar: 39°10′N 23°29′E
Øygruppe Dei nordlege Sporadane
Areal 209 km²
Høgaste punkt Ólymbos (903 moh.)
Administrasjon
Land Hellas
Periferi
Periferieining
Sentral-Hellas
Évvia
Største busetnad Skýros (1 657 innb.)
Demografi
Folketal 2 994 (2011[1])
Folketettleik 13,4 /km²

Skýros (gresk Σκύρος) er den sørlegaste øya i Dei nordlege Sporadane i Egearhavet i Hellas. Rundt år 2000 fvt. vart øya kalla «Øya til magnetane», der magnetane budde, og seinare Pelasgia og Dolopia. Med eit areal på 209 km² er ho den største av Dei nordlege Sporadane og har eit folketal på om lag 3 000.

Geografi[endre | endre wikiteksten]

Khora eller Skýros på Skýros.

Til skilnad frå dei andre øyane i Dei nordlege Sporadane høyrer ikkje Skýros til Thessalía, men er ein eigen kommune i periferieininga Évvia i periferien Sentral-Hellas.[2]

Den nordlege delen av øya er dekt av skog, og her ligg óg det høgaste punktet på øya, Ólymbos på 903 meter over havet, medan den sørlege enden er dominert av fjellet Kókhylas og er bar og steinete. Hovudbyen på øya heiter òg Skýros (eller lokalt Khóra). Den største hamna, som ligg på vestkysten, er Linariá. På øya ligg det ei borg (kastro) som vart bygd under den venetianske okkupasjonen (1200- til 1400-talet), eit austromersk kloster (St. Georg-klosteret), grava til den engelske diktaren Rupert Brooke ved hamna Tris Boúkes og den arkeologiske utgravinga Palamári frå bronsealderen. Det er mange strender langs kysten.

Ein kan nå Skýros med båt frå Skiáthos eller Évvia. Øya har også ein flyplass med éin rullebane.

Myter[endre | endre wikiteksten]

Akilles på Skyros. Illustrasjon frå rundt 1400.

I gresk mytologi skal Theseus ha døydd på Skýros etter å ha blitt kasta ned ei klippe. Krigshelten Akilles skal ha blitt gøymd her, forkledd som ei jente og etterkvart gifta seg med ei lokal prinsesse før han tok del i Trojakrigen.

Karnevalsfeiring på Skýros.

Historie[endre | endre wikiteksten]

I 475 fvt. erobra Kimon heile øya. Frå denne tida vart øya ein del av Det athenske forbundet, som seinare vart det athenske riket. Kimon hevda å ha funne leivningane etter Theseus og sende dei tilbake til Athen.

I 340 fvt. tok makedonarane over øya og regjerte over ho fram til 192 fvt.romerske styrkar og Filip V av Makedonia gav ho tilbake til Aten.

Byar og tettstader[endre | endre wikiteksten]

Dei største byane og tettstadene i kommmunen er:

Tettstad Folketal 2011[1]
Skýros 1 657
Mólos 618
Thraký 196
Linariá 116
Aspoús 107

Dei andre busetnadene på øya er:

  • Akheroúnes (65)
  • Akhílli (53)
  • Kalamítsa (43)
  • Kalikrí (43)
  • Nýfi (31)
  • Loutró (28)
  • Pévkos (24)
  • Atsítsa (13)
  • Kyrá Panajá (0)
  • Melá (0)

Småøyar i kommunen:

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

Referansar[endre | endre wikiteksten]

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]