Spaarne

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
Spaarne
Spaarne i Haarlem
Spaarne i Haarlem
Utspring Ringvaart
Munning Nordsjøkanalen
Land i nedslagsfelt Nederland
Lengd 10,5 km
Location Spaarne.png

Spaarne er ei elv i Noord-Holland i Nederland. Denne delvis kanaliserte elva renn frå Ringvaart til ein sidekanal av Nordsjøkanalen. Ho renn gjennom Heemstede, Haarlem, og Spaarndam.

Dei historiske kanalen i vollgravene rundt Haarlem er tilslutta Spaarne. Ei sluse ved Spaarndam ligg mellom elva og Nordsjøkanalen.

Historie[endre | endre wikiteksten]

Elva rann tidlegare frå Haarlemmermeer til IJbukta, som strekte seg vidare frå Zuiderzee og heilt til Velsen. På 1200-talet vart det bygd ei demning med sluser ved munningen av Spaarne der landsbyen Spaarndam vart grunnlagd.

Etter eit hundreår med planlegging vart Haarlemmermeer pumpa tørr i løpet av åra 1850-1853 og gjort om til polder. Spaarne vart ei grein av Ringvaart, mista mykje av vatnet og vart grunnare.

Bygginga av Nordsjøkanalen (ferdig i 1876) reduserte det meste av IJbukta til polder, men ei liten kanalisert del av IJbukta vart igjen ved Spaarndam for å gå mellom Spaarne og den nye kanalen.

Elva vart gjodt djupare for at skip kunne nå industriområda langs breidda.

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]

Commons-logo.svg Commons har multimedia som gjeld: Spaarne

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  • Denne artikkelen bygger på «Spaarne» frå Wikipedia på engelsk, den 9. februar 2008.
  • J.M Sterck-Proot, Tjeenk Willink, Haarlems oudste tijden: een vroeg-middeleeuwsch stadsbeeld, Haarlem, 1930.
  • Bert Sliggers a.o., De loop van het Spaarne; de geschiedenis van een rivier, Haarlem, Schuyt, 1987.