Hopp til innhald

Elva Tana i Kenya

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Tana
elv
Land  Kenya
Munning Ungwanabukta i Indiahavet
Kart
Tana
2°31′54″S 40°31′40″E / 2.5316666666667°S 40.527777777778°E / -2.5316666666667; 40.527777777778
Wikimedia Commons: Tana River (Kenya)
Tana ved Hola

Tana (kikuyu Thagana) er den lengste elva i Kenya. Ho er 1 014 kilometer lang og har eit nedbørsfelt på 126 028 km². Den øvste delen av elva blir kalla Sagana, etter elvenamnet på kikuyu. Langs Tana ligg det ei rekkje vasskraftverk som leverer ein stor del av den totale elektrisitetsproduksjonen i landet.[1]

Elveløpet

[endre | endre wikiteksten]

Elva har utspring i Aberdarefjella, vest for byen Nyeri. Derfrå renn ho fyrst mot aust, men snur etter kvart gradvis mot søraust og seinare nordaust i ein stor boge rundt sørsida av Mount Kenya. Aust for fjellet snur ho igjen mot aust og deretter mot sør. Ho renn gjennom byane Garissa, Hola og Garsen, før ho munnar ut i Ungwanabukta i Indiahavet ved Kipini, rundt 50 kilometer sørvest for Lamu.

Det er bygd ei rekkje vasskraftverk langs elva. Dei største er Kindaruma (1968), Kamburu (1975), Gitaru (1978), Masinga (1981), og Kiambere (1988).[2][3] Ein studie frå 2003 rapporterte at to tredelar av elektrisitetsproduksjonen i Kenya kom frå demningane langs Tana.[4]

Hydrometri

[endre | endre wikiteksten]

Elva har ei gjennomsnittleg årleg avrenning på 5 000 Mm³, men dette varierer mykje både i løpet av året og frå år til år, og inkluderer to flaumperiodar kvart år. Mellom 1944 og 1978 var den gjennomsnittlege årlege avrenninga (ved Garissa, 250 km frå munningen) 6 105 Mm³, men varierte frå berre 1 789 Mm³ i 1949 til 13 342 Mm³ i 1968.[5] I perioden 1982-1996 låg årleg avrenning heile tida over 5 000 Mm³.[6]

  1. Knoop L.; Sambalino F.; F. Van Steenbergen. Securing Water and Land in the Tana Basin: a resource book for water managers and practitioners (PDF). Wageningen: 3R Water Secretariat. ISBN 978-90-79658-06-0.
  2. Adams, W. M. and Hughes, F. M. R. (1986). «The Environmental Effects of Dam Construction in Tropical Africa: Impacts and Planning Procedures», Geoforum, 17(3), pp. 403-410.
  3. Galadin, H.; Bidault, N.; Stephen, L.; Watkins, B.; Dilley, M.; Mutunga, N. (2006). «Reducing the Impacts of Floods through Early Warning and Preparedness: A Pilot Study for Kenya» (PDF). Natural Disaster Hotspots Case Studies. Verdensbanken. Henta 19. desember 2014.
  4. «Tana River, Kenya: integrating downstream values into hydropower planning» (PDF). Case Studies in Wetland Valuation #6. International Union for Conservation of Nature. mai 2003. Arkivert frå originalen (PDF) 13. mai 2015. Henta 19. desember 2014.
  5. Hughes, F. (1990). «The Influence of Flooding Regimes on Forest Distribution and Composition in the Tana River Floodplain, Kenya», Journal of Applied Ecology, 27(2), pp. 475-491.
  6. Maingi, J.K. and Marsh, S.E. (2002). «Quantifying hydrologic impacts following dam construction along the Tana River, Kenya», Journal of Arid Environments, 50, pp. 53-79.