Glomfjord kraftverk

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Jump to navigation Jump to search

Koordinatar: 66°47′49″N 14°00′04″E

Glomfjord kraftverk, bygning teikna av Olaf Nordhagen.
Foto: Matti Paavola

Glomfjord kraftverk er eit vasskraftverk ved Fykan inst i Glomfjorden i Meløy kommune i Nordland fylke. Eigar av kraftverket er Statkraft

Kraftverket nyttar eit fall på 464 meter mellom Nedre Navarvatnet og havnivå. Nedre Navervatnet er magasin for verket og det er regulert mellom 468 og 462 moh.

Kraftverket har seks turbinar, men frå 1994 har dei berre køyrd aggregat 3. Årsaka er at størstedelen av vatnet som før vart brukt i kraftverket, no vert overført til Svartisen kraftverk. Det er installert ein Peltonturbin på 20 MW. Middels årsproduksjon er på 85 GWh.

Sjølve kraftstasjonen ligg i dagen, og er eit monumentalt bygg, teikna av arkitekt Olaf Nordhagen.

Historie[endre | endre wikiteksten]

Produksjonen starta i 1920. Verket vart utvida av den tyske okkupajonsmakta under andre verdskrigen for å skaffe energi til produksjon av aluminium i Glomfjord, som skulle gå til produksjon av krigsfly i Tyskland.

Delar av kraftverket og røyrgata ned til turbinhallen frå fjellet vart skadd under sabotasjeaksjonen i 1942 - Operasjon muskedunder. Tolv engelske spesialsoldatar, inkludert to norske kjentfolk som tenestegjorde og øvde som soldatar i England, tok seg over fjellet og Svartisen etter å ha vorte sett i land frå ein fransk undervassbåt som hadde gått i alliert teneste i England, og gjekk til åtak på turbinhallen og røyrgata for å setje ein sluttstrek for all tysk aluminiumsproduksjon i Glomfjord. Etter aksjonen gav okkupasjonsmakta opp utbygginga av aluminiumsverket her.

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]