HMS «Devonshire» (1927)

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
HMS Devonshire var ein britisk kryssar av London-klassa

HMS «Devonshire» var ein britisk kryssar, kanskje best kjent i Noreg som skipet som evakuerte kongefamilia og den norske regjeringa i 1940.

HMS Devonshire FL5884.jpg

Skipet vart sjøsett 22. oktober 1927 og kom i operativ teneste 18. mars 1929. Andre skip i same klassa var: HMS «London», HMS «Shropshire», HMS «Sussex». Storleiken på skipet var: deplasement = 9 850 tonn, lengde 192,80 m, breidde 20,12 m, djuptgåande: 6,32 m. Våpensystem m.a.: 8 x 8" kanoner, 4 x 4" kanoner, 4 x 2 punds luftvernkanoner, 8 torpedorør. Skipet var utstyrt med eit fly og hadde eit mannskap på 784 mann.

Skipet gjorde først teneste i 1. kryssarskvadron i Middelhavet, og vart stort sett der fram til byrjinga av andre verdskrigen. Det tok del i den allierte kampanjen i Noreg, og etter at dei norske styrkane måtte kapitulere i juni 1940 var det HMS «Devonshire» som evakuerte den norske regjeringa, kongefamilia og mange sivile[1] [2]. Med totalt 461 passasjerar gjekk skipet frå Tromsø i åtte-tida om kvelden 7. juni 1940. Det var stor krigsaktivitet i farvatnet der dei fór og mellom andre vart hangarskipet HMS Glorius senka av tyske krigsskip og 1.419 personar omkom. HMS «Devonshire» tok ikkje del i kamphandlingane, og om morgonen 10. juni kom dei velberga fram til hamnebyen Greenoch i Skottland.

Seinare i 1940 var skipet med i operasjonar mot Vichy-franske område i Afrika. I januar 1941 vart det send til Sør-Atlanteren for å ta del i jakta på den tyske hjelpekryssaren «Kormoran», men utan å lukkast. Mellom mai og september tok det del i operasjonar utanfor kysten av Noreg og Russland.

2. november 1941 var HMS «Devonshire» med på å kapre ein heil Vichy-fransk konvoy aust for Kapp det gode håp. Seinare same månaden, 22. november, senka skipet den tyske hjelpekryssaren «Atlantis» nord for Ascension i Sør-Atlanteren.

I mars 1942 var skipet stasjonert i Indiahavet, og i april tok det del i erobringa av Madagaskar. Frå mars 1944 og til slutten av krigen tenestegjorde skipet i heimeflåten (Home Fleet). HMS «Devonshire» kom attende til norske farvatn i 1944 som eskorteskip under dei britiske hangarskipsoperasjonane med angrep mot slagskipet «Tirpitz».

Etter fem lange krigsår, kom kryssaren HMS «Devonshire» nok ein gong til Noreg. 7. juni 1945, på dagen fem år etter avreisa fra Tromsø i 1940, kom skipet inn på Oslos havn i spissen for ein marinestyrke som førte kong Haakon, kronprinsesse Märtha og kronprinsborna attende til Noreg.

Etter krigen vart HMS Devonshire bygt om til treningsskip i 1947, og heldt fram i denne tenesta til det vart seld for opphogging i 1954.

Referansar[endre | endre wikiteksten]

  1. Forsvarsmuseet Kongen og marinen til England
  2. Aftenposten Skipet som reddet kongen

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]