Johnny Weissmuller

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Broom icon.png Denne artikkelen kan ha godt av ein språkvask, som reinskar opp målføringa og/eller innfører same språkstilen overalt.
Broom icon.svg Denne artikkelen kan ha godt av ei opprydding for å nå ein høgare standard og/eller for å verta i tråd med standardoppsettet. Sjå korleis du redigerer ei side og stilmanualen for hjelp.
Johnny Weissmuller
Johny Weissmuller-publicity.JPG
Fødd2. juni 1904
FødestadFreidorf
Død20. januar 1984
DødsstadAcapulco
FødenamnPeter Johann Weißmüller
Aktive år1931–1984
Verka somfilmskodespelar, symjar, skodespelar, vannpolospiller, fjernsynsskodespelar
EktefelleLupe Vélez
PrisarÆresborger av Timișoara, International Swimming Hall of Fame

Johnny Weissmuller (fødd Johann Peter Weißmüller 2. juni 1904, død 20. januar 1984) var ein amerikansk symjar og skodespelar.

Weissmuller var ein av dei beste symjare i verda i 1920-årane. Han vann mellom anna fem gullmedaljar i OL[1] og sette 67 verdsrekordar i løpet av karrieren.[2] Han deltok òg på det amerikanske vannpololaget som oppnådde bronsjemedalje under OL 1924. Etter svømmekarrieren spelte han Tarzan i tolv spelefilmar. Andre skodespelarar spelte òg Tarzan, men Weissmuller er den best kjende av dem. Han har fått ei stjerne på Hollywood Walk of Fame.

Weissmuller var gift fem gonger.[3] Fyrst med nattklubb-songaren Bobbe Arnst (gift frå 1931 – skild i 1933), og for andre gong med skuespillerinna Lupe Vélez (gift 1933 – skild i 1939). Hans tredje ekteskap var med Beryl Scott (gift 1939 – skilt 1948), og han var gift med Allene Gates (gift i 1948 og skilt i 1962), og hans siste ekteskap var med Maria Baumann, gift i 1963 og fram til han døydde i 1984.[4]

Med sin tredje kone, Beryl, fekk han tre born, Johnny Weissmuller Junior (fødd 23. september 1940 – døydde i juli 2006), Wendy Anne Weissmuller (fødd 1. juni 1942), og Heidi Elizabeth Weissmuller (fødd 31. juli 1944 – død 19. november 1962). I 1974 brekte Weissmuller både hofte og bein, noko som markerte byrjinga på ei sviktande helse. På sjukehuset fekk han vita at, til trass for hans styrke og livslange daglege trenings-regime med symjing og trening, han hadde eit alvorleg hjarteproblem. I 1977 vart Weissmuller ramma av ei rekkje slag.[5] I 1979 var han innlagt ved Motion Picture & Television Country House og Hospital i Woodland Hills, California i fleire veker. Deretter flytta han saman med sin siste kone, Maria, til Acapulco, Mexico, kor hans siste Tarzan-film var spelt inn i 1948.

Han vart fødd som Johann Peter Weißmüller i byen Freidorf (ein del av dagens Timişoara i Romania) i Austerrike-Ungarn. Foreldra var frå den tyskspråklege minoriteten i regionen. Familien emigrerte til USA då han var sju månader gammal. Den 20. januar 1984 døydde Weissmuller av lungeødem i ein alder av 79 år. Han vart gravlagd i Acapulco ved Valley of the Light Cemetery. Samstundes som hans kiste vart senka ned i jorda vart eit opptak frå hans berømte Tarzan-brøl spelt tre gonger, etter hans eige ynskje.

OL-medaljar[endre | endre wikiteksten]

  • 1924 Paris - Gull i symjing, 100 meter fri USAGold medal with cup.svgFrankrikeUSA
  • 1924 Paris - Gull i symjing, 400 meter fri USAGold medal with cup.svgFrankrikeUSA
  • 1924 Paris - Gull i symjing, 4 x 200 meter fri USAGold medal with cup.svgFrankrikeUSA
  • 1928 Amsterdam - Gull i symjing, 100 meter fri USAGold medal with cup.svgNederlandUSA
  • 1928 Amsterdam - Gull i symjing, 4 x 200 meter fri USAGold medal with cup.svgNederlandUSA
  • 1924 Paris - Bronse i vasspolo USABronze medal with cup.svgFrankrikeUSA

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. «Johnny WEISSMULLER - Olympic Swimming, Water Polo | United States of America». 13. juni 2016.  
  2. «Amazing Moments in Olympic History- Johnny Weissmuller». 
  3. Mason, Paul (22. november 2013). «Heroes of swimming: Johnny Weissmuller». The Guardian (engelsk). ISSN 0261-3077. Henta 29. september 2016. 
  4. «Johnny Weissmuller Dies at 79; Movie Tarzan and Olympic Gold Medalist». www.nytimes.com. 
  5. «The Times-News - Google News Archive Search». news.google.com. 

Litteratur[endre | endre wikiteksten]