Landskapskunst

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk

Landskapskunst er skildring av naturformasjonar som fjell, dalar, elvar og skog, og spesielt kunst der hovudmotivet er eit breitt syn, med elementa arrangert i ein samanhengande komposisjon. I andre arbeid kan ein landskapsbakgrunn for figurar fortsett vere ein viktig del av biletet. Himmelen er nesten alltid inkludert på landskapskunst, og vêret er ofte eit element i komposisjonen. Detaljerte landskap som eit eige fagområde finst ikkje i alle kunstnariske tradisjonar, og utviklar seg når det allereie er ein sofistikert tradisjon som representerer andre fag. Dei to viktigaste tradisjonane frå vestlege måleri og kinesisk kunst, går tilbake godt over tusen år i begge tilfella. Landskapsfotografi har vore svært viktig sidan det 19. hundreåret.

Broom icon.png Denne artikkelen kan ha godt av ein språkvask, som reinskar opp målføringa og/eller innfører same språkstilen overalt.

Historie[endre | endre wikiteksten]

Lanskap med ei scene frå Odyssey, Rome, ca. 60-40 f. Kr.
Zhan Ziqian, Strolling About in Spring, eit veldig tidleg kinesisk landskap, ca. 600

Dei tidlegaste formene for kunst rundt om i verda skildrar lite som eigentleg kan bli kalla landskap, sjølv om bakkelinjer og indikasjonar på fjell, tre eller andre naturformasjonar nokre gonger er inkludert. Dei tidlegaste "reine landskapa" utan menneskelege figurar er freskomåleri frå det minoiske Hellas rundt 1500 f.Kr.[1] Jaktscener, særleg dei sett i vedlagte utsyn av siv senger i Nildeltaet frå Egypt på oldtida, kan gje ei sterk kjensle av landskap, men det blir lagt vekt på individuelle former på planter, menneskjer og dyrefigurar enn det generelle landskapet. Ein del romerske landskap har overlevd, frå det første hundreåret f.Kr. og framover, spesielt freskomålerier av landskap som dekorerte rom har blitt bevart på arkeologiske stedar i Pompeii, Herculaneum og andre stader, og mosaikk.[2]

Den kinesiske blekk måleri tradisjonen shan shui ("fjell-vann"), eller "reint" landskap, der det einaste teiknet av menneskjeliv vanlegvis er ein vismann, eller eit glimt av hytta hans, brukar sofistikerte landskapsbakgrunn

Edit-find-replace.svg Ikkje omsett: Denne artikkelen er ikkje ferdig omsett frå engelsk enno. Hjelp oss gjerne med å gjera omsetjinga ferdig!

to figure subjects og landskapskunst i denne perioden har ein klassisk og mykje etterlikna status i kinesisk tradisjon.

Båe dei romerske og kinesiske tradisjonane visar vanlegvis store panoramabilete av imaginære landskap, generelt støtta med ei rekkje spektakulære fjell - i Kina ofte med fossefall, og i Roma ofte med hav, innsjøar eller elvar. Desse vart ofte brukt, som i dømet til høgre, for å bygge bru over gapet mellom ei forgrunnsscene med figurar og ein fjernt panoramautsikt, eit varig problem for landskapskunstnarar. Kinesisk stil generelt viste berre eit fjernt syn, eller brukte død bakke eller tåke for å unngå den vanskegrada.

Døme på vestlege måleri[endre | endre wikiteksten]

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. Honour & Fleming, 53.
  2. Honour & Fleming, 150-151

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]