Madain Saleh

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Madain Saleh
Madain Saleh (6731527141).jpg
Wikimedia Commons: Meda'in Saleh
Madain Saleh

Madain Saleh (مدائن صالح}}: مدائن صالح‎, madāʼin Ṣāliḥ, «Salehs byar»), òg kalla for Al-Hijr («klippestedet») eller Hegra, er ein oldtidsby i det nordlege Hedsjas i Saudi-Arabia, ein arkeologiske stad innanfor området Al-`Ula (العلا) med dei raude klipper. Det meste av levningene er datert til det nabateisk kongerike, ein førislamsk arabisk rike tilhøyrande nabateere, som varte fram til 100-talet e.Kr. Staden utgjer nabateeres sørlegaste og største busetjing etter dets hovudstad Petra i dagens Jordan.[1] Den arkeologiske staden er lokalisert 20 km nord for byen Al-`Ula, 400 km nordvest for Medina og 500 km søraust for Petra i Jordan. Det kan òg verta funne spor av lihyaniske og romersk okkupasjon frå før og etter nabateerne.

Koranen plasserer busetjinga i området til thamudfolket i løpet av tida mellom Nuh (Noa) og Hud på den eine sidan, og dei til Ibrahim (Abraham) og Musa (Mosast) på den andre.[2] I samsvar med den islamske teksta vart thamudene straffa av Allah for at dei praktiserte dyrkelse av idol ved å rammast av naturlege hendingar som jordskjelv og lyn, og av den grunnen har staden fått eit rykte som eit forbant stad. Styresmaktene har freista å overkoma dette ved å utvikla Madain Saleh som eit mål for turistar.

Kulturarv[endre | endre wikiteksten]

I 2008 vart Madain Saleh utropt av UNESCO som ein kulturarvstad og vart Saudi-Arabias fyrste verdsarv.[3] Det vart valt for dei860+ godt verna levninger frå senantikken, særskilt 131 monumentale graver som var hogge inn i fjellet, med deres detaljerte ornamentale fasadar, frå det nabateisk kongerike.

Klaudios Ptolemaios' tid var Madain Saleh budd i nabateerne og var hovudstasjon for handelen med gull, Røykjelse og myrra. I sandsteinsklippene finst eit hundretal sitt gravkammere med innskrifter. Nokon av inskripsjonane funne i området er datert til første tusenår f.Kr. Det nabateiske staden Hegra vart bygd rundt eit bustadsområde og dens oase på 100-talet e.Kr. Ut av dei raude sandsteinsklippene vart det hogge ut dekorerte graver for dets nekropolis, og talt fire av desse har overlevd, 131 grev spreitt utover eit område på 13,4 km, mange med nabateiske epigrafar på fasadane.[4][5][6] Dei dekorative fasadane indikerer den gravlagtes status, og storleiken og graden av ornamentikk reflekterer den avdødes rikdom. Det er òg mange ikkje-monumentale gravar, rundt 2000. Det golde og tørre klimaet, sidan det ikkje har kome ny busetjing etter at staden vart forlate, og det rådande lokalet overtro om staden, har hatt den positive effekten at staden er uvanleg godt verna.

Bilete[endre | endre wikiteksten]

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

Referansar[endre | endre wikiteksten]

  1. «Saudi Arabia's silent desert city»
  2. Koranen
  3. Official announcement as World Heritage Site
  4. PDF
  5. «Information»
  6. Historical Madain Saleh.

Litteratur[endre | endre wikiteksten]

  • Ansary, Abdul Rahman; Al-Ḥn-en tilāas, Ḥusayn Abu - The civilization of two cities: Al-ʻUlā & Madāʼin Sāliḥ. Riyadh: Dar Al-Qawafil. ISBN 9960-9301-0-6. ISBN 978-9960-9301-0-7
  • Babelli, Mohammed (2003): Mada’in Saleh.Publisher. ISBN 978-603-00-2777-4. (I./2003, II./2005, III./2006, IV./2009.)
  • Healey, John F. (1993): The Nabataean Tomb Inscriptions of Mada’in Salih Journal of Semitic Supplementet til Studie 1. Oxford . ISBN 0-19-922162-6.
  • Schmidt-Colinet, Andreas (1986-88): Neue Forschungen in der nabatäischen Nekropole von Hegra in Saudi-Arabien», Nürnberger Blätter zur Archäologie s. 38-40.

Eksterne lenkjer[endre | endre wikiteksten]