Niels Ødegaard

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Niels Ødegaard
Niels Ødegård.jpg
Fødd25. september 1892
Gjøvik
Død1976
Statsborgar avNoreg
PartiArbeidarpartiet, Norges Kommunistiske Parti
Yrkepolitikar, redaktør

Niels Ødegaard (25. september 189230. mai 1976) var ein norsk avisredaktør og politikar for Det norske Arbeidarparti og Norges Kommunistiske Parti. Han var sjefredaktør i Ny Dag, ordførar i Gjøvik 1922-40 og 1945-67, stortingsrepresentant 1934-45.

Liv og gjerning[endre | endre wikiteksten]

Ødegaard var son til ein skomakar. Sjølv arbeidde han i eit trykkeri frå 1906 til -09 og der etter var han sekretær i O. Mustad & Søn til 1911. Dei to neste åra gjekk han Elverum lærerskole, uteksaminert 1913. Perioden 1913-19 var han lærar både i Gjøvik, Tyldalen, Fluberg og Vardal.

Frå 1919 til 1924 var Ødegaard sjefredaktør i Arbeidarparti-avisa Ny Dag. Då Det norske Arbeidarparti vart splitta hausten 1923 og Norges Kommunistiske Parti vart danna, fylgde partimedlemene på Gjøvik utbrytarane over i NKP. Ødegaard melde seg ut av Norges Kommunistiske Parti året etter og inn i Arbeidarpartiet. Han fekk jobb i nyetablerte Opland Arbeiderblad, og frå 1926 var han sjefredaktør i den avisa. Under okkupasjonen byrja han som disponent for A/S Hunton Bruk, ei stilling han hadde til 1961.

Ødegard var medlem i Gjøvik kommunestyre frå 1919. Etter det neste kommunevalet var han ordførar i byen frå 1922 til han måtte gå av etter okkupasjonen av Noreg i 1940. I mai 1945 tok han over ordførarombodet att, ein posisjon han hadde til ut året 1967. Elles hadde Ødegaard ei sentral rolle også på andre felt i Gjøvik. Han var styreleiar i fleire lokale bedrifter, så som Gjøvik Støperi og mek. Verksted, Gjøvik Skifabrik, Gjøvik Auto og Byggeleverandøren. Ei tid var han også styremedlem i Norges Industriforbund. Den økonomiske politikken han førte vart kalla ødegaardianisme, ei form forblandingsøkonomi.

Periodane 1934-36 og 1937-45 representerte Ødegaard kjøpstadene Hamar, Kongsvinger, Lillehammer og Gjøvik på Stortinget, vald for Arbeidarpartiet. I den fyrste valbolken var han sekretær i Protokollkomiteen, sidan i Sosialkomiteen.

Ødegaard vart utnemnd til heidersborgar av Gjøvik i 1967 og eit monument av han vart reist i 1972.

Kjelder[endre | endre wikiteksten]