Torgrim Titlestad

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Torgrim Titlestad
Fødd30. juni 1947
NasjonalitetNoreg
YrkeHistorikar

Torgrim Titlestad (fødd 30. juni 1947) er ein norsk historikar og professor emeritus ved Universitetet i Stavanger.[1] Han har skrive fleire bøker om motstandskampen i Noreg under den andre verdskrigen, og biografiar om NKP-leiaren Peder Furubotn. Han var ein av de fyrste vestlege historikarane som fekk tilgang til dei hemmelege Stalin-arkiva i Moskva på tidleg 1990-tal.[2] Han har arbeidd mykje med historie tufta på munnlege kjelder. På slutten av 1980-talet hadde han eit nært samarbeid med den jugoslaviske historikaren Vladimir Dedijer.[2] På 1990-talet var han ei av drivkreftene for europeisk forsking på Stavanger-mannen Cornelius Cruys (Niels Olsen), som bygde opp den russiske krigsflåten på 1700-talet.[2] Seinare har han arbeidd mest med vikingtidshistorie.

Liv[endre | endre wikiteksten]

Titlestad vaks opp i Bergen og var elev ved Bergen katedralskole frå 1964 til 1967. Han tok doktorgraden i Bergen i 1996 med ei avhandling om Peder Furubotn.[3]

Virke[endre | endre wikiteksten]

Vikingtid[endre | endre wikiteksten]

Titlestad har spesialisert seg på vikingtida og Noreg si tidlege historie og er no ein av våre fremste ekspertar på denne perioden. Siden 1990-talet har han gjeve ut fleire sentrale sagaverk som tidlegare ikke har vore tilgjengelige i moderne norsk omsetting. Han er opphavsmann til omgrepet «den konstruktive sagakritikken»[4] som syner til ei rørsle innan sagaforskinga som freistar å bruka sagatekstane som truverdige kjelder.

Han har vore tilknytt forlaget Saga Bok i ei årrekkje.[5][6][7]

Tormod Torfæus-stiftelsen[endre | endre wikiteksten]

Som prosjektleiar for Tormod Torfæus-stiftelsen leia han ei internasjonal gruppe i arbeidet med å omsette Tormod Torfæus si omfattende noregshistorie frå 1700-talet frå latin til norsk – i alt åtte bind – frå dei eldste tidene fram til 1387. Prosjektet er et av de større innan humanistiske fag og fekk tildelt ti millionar kroner i offentleg og privat støtte. Verket vart lansert ved Nasjonalbiblioteket i april 2008.

Hafrsfjordspela[endre | endre wikiteksten]

Titlestad er òg initiativtakar og styreleiar for Stiftelsen Hafrsfjordspillene – ein internasjonal vikingfestival i Stavanger som i 2005 og 2006 hadde rundt 30 000 åskodarar.

Leirubakki[endre | endre wikiteksten]

Titlestad har representert Noreg i styret for Lærdomssetet ved LeirubakkiIsland.

Prisar og utmerkingar[endre | endre wikiteksten]

I 2016 fekk Titlestad Sagaprisen for arbeidet sitt med å omsetja Flatøybok og gjera sagalitteraturen meir tilgjengeleg.[8]

Titlestad vart i 2017 utnemnd til riddar av Den islandske falkeordenen i samband med at den islandske presidenten vitja Noreg.

Bibliografi[endre | endre wikiteksten]

Vikingtid
  • Viking Norway
  • Slaget i Hafrsfjord
  • Vikingkongen Erling Skjalgsson
  • Erling Skjalgsson – Rygenes Konge
  • Norge blir et rike
  • Kampen om Nordvegen
  • Konge mellom jarlar
  • Tormod Torfæus – ei innføring (red)
  • Harald Hårfagre og Norges Tilblivelse (red)
  • Sagakongene 1: Harald Hårfagre (2010)
  • I vikingenes fotspor : en historisk tur-guide til vikingsteder i Sør-Rogaland, Saga bok, 2010. ISBN 9788291640532
  • Norge i vikingtid : våre kulturelle og historiske røtter, Saga bok, 2012. ISBN 9788291640723
  • Sagasyn : Norges historiske kraftlinjer, Saga bok, 2013. ISBN 9788291640747
  • Olav den hellige, Spartacus, 2013. ISBN 9788243005815
  • Slaget i Hafrsfjord, Saga bok, 2017. ISBN 9788291640686
  • Flatøybok. B. 4, Saga bok, 2018. Med Elizabeth Ashman Rowe og Edvard Eikill. ISBN 9788291640860
Cornelius Cruys
  • Tsarens Admiral
  • Admiral Cornelius Cruys (red)
Den kalde krigen og anna
  • Peder Furubotn 1895-1945 (1975)
  • I kamp i krig (1977)
  • Stalin midt imot (1977)
  • Folket fortel (1982)
  • I den galna tiå (1987)
  • Stavanger – Norges røde by (1988)
  • I Stalins skygge (Doktor-avhandling) (1997)
  • Fortielsen (1997)
  • Brev til Josef Stalin (2003)
  • Kampen mot diktaturet (2006)
  • Frihetskampen i Norge – og historikerne som sviktet (2010)

Referanser[endre | endre wikiteksten]

  1. «Saga Bok - Tilbake til sagaene: Fullt hus på Arkeologisk museum - Nyheter», sagabok.no, henta 9. februar 2021 
  2. 2,0 2,1 2,2 T. Titlestad, Ustoppelig - en røst fra den kalde krigens Norge, Omnibus, 2020.
  3. Torgrim Titlestad (1997). «Politisk press i nasjonale krisetider: Peder Furubotn i norsk forskning». Arbejderhistorie. s. 34-47. 
  4. Titlestad, Torgrim (17. april 2020), Norge i vikingtid (på norsk), Saga Bok AS, ISBN 978-82-93745-00-6, henta 10. februar 2021 
  5. «Saga Bok | Les om drivverket bak bøkene i Saga Bok - Forfattere», sagabok.no, henta 9. februar 2021 
  6. «Saga Bok - Hele Norges Sagaforlag», www.facebook.com, henta 9. februar 2021 
  7. Rogne, Vebjørn (22. desember 2020), «– Sagaene er litteratur i verdensklasse», BOK365.no (på norsk bokmål), henta 9. februar 2021 
  8. Vestues, Elin (7. juni 2016), «Årets Sagapris til Torgrim Titlestad», BOK365.no (på norsk bokmål), henta 9. februar 2021