Vefsn Mållag

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk

Vefsn Mållag vart stifta 10. oktober 1899 som Mosjøen og Vefsen Maallag. Laget er direkte innmeldt i Noregs Mållag.

Forløpar[endre | endre wikiteksten]

Det første sporet etter eit mållag i Vefsn finn vi i 1870, og laget blei truleg stifta sist i 1860-åra. Sentral i arbeidet den gongen var lensmann C.M. Havig. Ein annan inspirator kan ha vore lærarskolestyrar Johannes Belsheim, han var ei tid i 1860-åra styrar av Vefsn seminarium i Mosjøen, og i 1864 heldt han 17. mai-talelandsmål i Vefsn. Styret i dette mållaget var lensmann C.M. Havig, gardbrukar Jakob Hansson, Bjørnålia, og gardbrukar Lars Benjaminsson, Eiterholmen. Dette mållaget gjekk inn etter få år.

Lagsarbeid[endre | endre wikiteksten]

Den fyrste formannen var lærar og seinare stortingsmann Anton Mikal Bjørnaali. I 1906 var laget med å etablere Kaffistova i Mosjøen, ein etestad som mållaget i dag eig i lag med Hålogaland Ungdomslag. Mållaget var sentralt i arbeidet for å etablere ei bygdesamling i Vefsn, og laget har av den grunn ein medlem i styret for Vefsn Museum.

Gjennom vel hundre år har arbeidet for nynorsk mål i skule, kyrkje og samfunn vore sentrale arbeidsfelt. Meir generell folkeopplysing har i periodar vore like så viktig for laget.

I 1902 blei Vefsn og Mosjøen Kvinnemållag skipa, og dette var enno i drift i 1923.[1]

Leiarar i Vefsn mållag[endre | endre wikiteksten]

For åra 1899 - 1925 er leiarrekkja ikkje heilt fullstendig. Desse har vore leiarar i laget frå 1899:[2]

  1. Anton Mikal Jakobsen, 1899, 14.oktober
  2. Kristian Audne, 1909, 29. desember, attvald
  3. Jakob Sverdrup, 1912, 2. mars, attvald
  4. Petter Benum, 1916, 15. januar
  5. Anders Svare, 19231924
  6. Asgeir Øyen, 1925
  7. Martin Langseth, 1927
  8. Kr. Tustervatn, 1928
  9. Ola Nergård, 1929
  10. Oddbjørn Kulstad, 1930
  11. Odin Benum, 19311936
  12. Bjarne Spjelkavik, 1937
  13. Reidar Svare, 1938
  14. Ola Nergård, 19401945
  15. Asbjørn Hundåla, 1946
  16. Anders Sausjord, 19471948
  17. Leiv Nes, 19491950
  18. Alf Hamnes, 19511952
  19. Ragnar Remmen, 19531954
  20. Kristian Halse, 1955
  21. Magnus Utgard, 1956
  22. Kåre Vikdal, 19571959
  23. Erling Lyftingsmo, 19601963
  24. Åse Floa Steinrud, 19641968
  25. Rolv Nesje, 19691972
  26. Åslaug Mjøs, 19731976
  27. Elin Skintveit Larsen med fleire, 19761979
  28. Per Smørvik, 19801981
  29. Sigrun Nicolaisen, 19821983
  30. Alv Helge Skeie, 1984
  31. Per Sjåvik, 19851986
  32. Lyngve Nesje, 1987

Litteratur[endre | endre wikiteksten]

Fotnotar[endre | endre wikiteksten]

  1. Roger Lockertsen: «Nordnorsk målreising 1848-1945», i Tove Bull og Kjellaug Jetne: Nordnorsk. Språkarv og språkforhold i Nord-Noreg. Det Norske Samlaget. Oslo 1982
  2. Kjell Øksendal (1997) «Vefsn - målbastion i nord» i Far etter fedrane 1990. Utgitt av Vefsn Museum, 1989