Wikipedia:Utvald artikkel

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
(Omdirigert frå Wikipedia:DD)
Hopp til navigering Hopp til søk
Snarvegar:
WP:VA
WP:UA

Utvald artikkel: det beste frå vår eigen wiki
- og eit skandinavisk samarbeid

Utvald artikkel er ein bolk på hovudsida som vert oppdatert ein gong i veka med dei første avsnitta frå ein utvald artikkel i lag med eit bilete. Alle artiklar som har ei viss lengd og ein illustrasjon kan bli utvald artikkel i ei veke. Nominering av nye kandidatar og diskusjon kan leggjast til på Wikipedia:Utvald artikkel/Kandidatar.

Dersom du ønskjer å føreslå ein særskild artikkel for ei særskild veke, kan legge inn eit forslag i kandidatkalenderen. Sjå årsarkivet for artiklar og diskusjonar, der du óg finn peikarar du kan legga inn forslag eller artikkelsnuttar på.

Nynorsk Wikipedia har óg artiklar frå dei andre skandinaviske wikipediaene på framsida. Desse artikla vert kopierte over frå våre nabospråk, på grunnlag av kva artikkel som er valt ut der.

Utvald artikkel[endre wikiteksten]

Utvald artikkel Bullet blue.png Kandidatar Bullet blue.png Kalender

Arkiv: 200420052006200720082009201020112012201320142015201620172018


I dag er det måndag, 17. desember 2018Oppdater sida

til da | til nb | til sv

Den noverande versjonen av denne bolken på hovudsida er om When You Wish upon a Star:

Jiminiy Cricket syng «When You Wish upon a Star» i filmen om Pinocchio

«When You Wish Upon A Star» er ein song skriven av Leigh Harline og Ned Washington for Walt Disney-filmen Pinocchio i 1940. Den originale versjonen vart sungen av Cliff Edwards som den talande grashoppa Jiminy Cricket, og vert høyrt over opningsteksten og i den siste scenen i filmen. Songen har sidan vorte den representative songen for The Walt Disney Company.

«When You Wish Upon A Star» vann Oscarprisen i 1940 for beste song. Amerikanske Library Of Congress tok Cliff Edwards sin versjon av songen opp i sitt National Recording Registry i 2009. I Japan, Sverige, Finland, Noreg og Danmark har songen vorte ein julesong, der stjerna nemnd i tittelen vert rekna som julestjerna. Dette kjem av tradisjonen med å vise Disney-filmar på julaftan. Den svenske versjonen vert kalla «Ser du stjärnan i det blå» og den danske tittelen er «Når du ser et stjerneskud». Les meir …

vis åleinediskusjonendredawikinowikisvwiki

Bolken neste veke er om Å juletre:

Juletre

«Å juletre» er ein julesong med opphav i den schlesiske folkesongen «Ach Tannenbaum» ('Å edelgran') frå 1500-talet. Songen er kjend i si tyske juleutgåve «O Tannenbaum» frå 1800-talet, og i omsetjingar som engelske «O Christmas Tree» og franske «Mon beau sapin». Han blei omsett til norsk av Arne Bendiksen i 1981. Han er den eldste julesongen som nemner eit juletre. Songen peiker seg også ut som eit tidleg døme på ein julesong utan religiøst innhald.

Melodien til «Å juletre» er ein gammal tysk folketone som òg er brukt i ei rekkje tyske og andre songar. På tysk er studentsongen «Lauriger Horatius» særleg kjend. Det finst òg talrike vers laga til melodien, som den svenske drikkevisa «Nu tar vi den» og barnesongen «En bussjåfør». Les meir …

vis åleinediskusjonendredawikinowikisvwiki

Utvald bokmålsartikkel[endre wikiteksten]

Utvald bokmålsartikkel-arkiv: 20052006200720082009201020112012201320142015201620172018
hent frå nb

Den noverande versjonen av denne bolken på framsida er:

Humphrey Bogart og Ingrid Bergman i dramafilmen Casablanca, som ble kåret til den beste kjærlighetsfilmen fra USA.

AFI's 100 Years…100 Passions er en liste fra 2002 over de 100 viktigste kjærlighetsfilmene fra USA ifølge The American Film Institute – AFI. Listen ble stemt fram i en undersøkelse blant 1800 filmkritikere, filmhistorikere og fagfolk fra filmbransjen.

På de fire øverste plassene kom Casablanca, Tatt av vinden, West Side Story og Prinsesse på viftLes mer …

visnowikidawikisvwiki

Versjonen av denne bolken på framsida neste veke er:

Kirken er regnet for å være den eldste eksisterende stavkirken i Norge, men det er spor etter eldre kirker på samme sted. Nyere forskning har påviset at det har stått tre kirker på tuften tidligere.

Urnes stavkirke er en stavkirke på gården Ornes på sørsiden av Lustrafjorden i Luster kommune i Sogn og Fjordane.

Kirken er datert til rundt 1140, og selv om dateringen er usikker, er den en av de eldste stavkirkene. Den er også arktitektonisk og kulturhistorisk unik blant de gjenværende stavkirkene på grunn av treskjæringsarbeidene og den omfattende innvendige dekoren. Den ble i 1979 tatt med på UNESCOs verdensarvsliste som en av de to første norske oppføringene.

Stavkirken står på sin originale tuft, eies av Fortidsminneforeningen og brukes ved enkelte anledninger til kirkelige handlinger. Les mer …

visnowikidawikisvwiki

Utvald dansk artikkel[endre wikiteksten]

Utvald dansk artikkel-arkiv: 20052006200720082009201020112012

hent frå da

Den noverande versjonen av denne bolken på framsida er:

N.F.S. Grundtvig, malet af C.A. Jensen.

Nikolai Frederik Severin Grundtvig (1783-1872) var en dansk forfatter, (særligt salmedigter), filosof, historiker, præst, skolemand og politiker. Han anses bredt som en institution i dansk ånds- og samfundsliv.

Han lægger navn til grundtvigianismen, en af 1800-tallets store kirkelige vækkelsesbevægelser, der lagde vægt på, at det jordiske liv er vigtigt i sig selv. Han var også en af initiativtagerne til folkehøjskolen.

Grundtvig er den hyppigst repræsenterede digter i Den Danske Salmebog og har skrevet en række kendte salmer som "Et barn er født i Betlehem", "Vær velkommen, Herrens år" og "Nu falmer skoven trindt om land".

Han var en kritisk kristen og havde kun kortvarige ansættelser som præst, før han i 1839 blev ansat i Vartov i København, hvor han omsider blev anerkendt. Han levede et begivenhedsrigt liv med blandt andet tre ægteskaber og tre psykiske nedbrud.Læs mere

visdawikinowikisvwiki

Versjonen av denne bolken på framsida neste veke er:

Lufttørret fårekød (skærpekød)

Det færøske køkken har igennem århundreder udviklet sig på sin egen måde på grund af Færøernes beliggenhed langt ude i Nordatlanten, og er på én gang meget enkelt og særdeles komplekst.

Klimaet på øerne er ikke velegnet til dyrkning af korn og grøntsager. Derfor består traditionel færøsk mad for en stor del af kød af opdrættede dyr samt af vilde land- og havpattedyr og -fugle samt af fisk. Kartofler blev almindelige i 1800-tallet og er for de fleste uundværelig i dag og spises daglig. Mange spiser slet ikke grøntsager eller kun meget lidt.

I nutiden spiser færingerne både traditionel færøsk mad, men også mad som spises i de øvrige nordiske lande. Mange spiser til dagligt lufttørret kød fra fisk, får og hvaler. Man spiser kød fra de tre stadier i tørringsprocessen ("visnet" , "ræst" og (hel)tørret) og i fersk tilstand. Visnet og ræst kød og fisk må koges, mens tørret fisk, kød og hvalkød spises som det er, oftest sammen med kogte kartofler, skærpekød spises ofte som pålæg på rugbrød eller "drýlur", tørsaltet spæk af grindehval med tørret fisk eller ræst fisk. Tørsaltet spæk gemmes mørkt i salt og kan holde sig i lang tid. Det tørrede kød spises, som det er. Læs mere

visdawikinowikisvwiki

Utvald svensk artikkel[endre wikiteksten]

Utvald svensk artikkel-arkiv: 20052006200720082009201020112012
Utvald svensk artikkel velges ut mellom dei artiklane som er utvalde på svensk wikipedia denne veka: her.

Den noverande versjonen av denne bolken på framsida er:

Biskop Odo av Bayeux firar invasionen av England med en bankett.

Medeltidens mat inkluderar mat, matvanor och tillagningsmetoder i perioden från 400-talet till 1500-talet. Under perioden etablerades många nya vanor inom kosthållning och matlagning över hela Europa och många av dessa lade grunden för de moderna europeiska köken. Transport och kommunikation var betydligt långsammare än idag, vilket omöjliggjorde eller fördyrade import av flera typer av mat.

Medeltiden var en period då missväxt och svält var vanligt och klasskillnader upprätthölls ofta brutalt. Under senmedeltiden utfärdades ofta överflödsförordningar, bestämmelser som reglerade i vilken mån varje samhällsklass fick markera sin status, med exempelvis kläder och mat. Sociala och medicinska normer kunde också diktera att den arbetande befolkningens mat skulle vara mindre förfinad än elitens kost. Logiken bakom detta var att grovt arbete krävde grov mat och att detta var en gudagiven ordning.

Bröd var det vanligaste livsmedlet i alla samhällklasser. Spannmålen dominerade i form av gröt, välling och pasta. Soppor, grytor och stuvningar var vanliga rätter och ingredienser som användes över hela Europa var mandlar, oftast i form av mandelmjölk, samt vin och vinäger. Läs mer …

vissvwikidawikinowiki


Versjonen av denne bolken på framsida neste veke er:

Pitt den 15 oktober 2014.

Brad Pitt (född 1963) är en amerikansk skådespelare och filmproducent. Brad Pitt har nominerats till en Oscar fyra gånger samt vunnit en Golden Globe och ytterligare fyra nomineringar.

Sina första huvudroller i större produktioner fick han i Där floden flyter fram (1992) och En vampyrs bekännelse (1994). Samma år spelade han mot Anthony Hopkins i dramat Höstlegender och nominerades till en Golden Globe för sin roll. Pitts framträdanden i två filmer 1995 kritikerrosades: Seven och De 12 apornas armé. För sin roll i den senare erhöll han en Golden Globe i kategorin bästa biroll, och nominerades även till en Oscar.

Fyra år senare (1999) hade han huvudrollen i kultfilmen Fight Club. Pitt spelade sedan i Ocean's Eleven (2001) och dess uppföljare. Hans största kommersiella framgång har varit Troja (2004) och Mr. & Mrs. Smith (2005). Sin andra oscarsnominering erhöll han för huvudrollen i filmen Benjamin Buttons otroliga liv (2008).

Pitt äger produktionsbolaget Plan B Entertainment. Han var gift med Jennifer Aniston i fem år och lever nu tillsammans med skådespelaren Angelina Jolie. Läs mer …

vissvwikidawikinowiki

Veke 1[endre wikiteksten]

Utvald nynorskartikkel nnwiki nowiki dawiki svwiki
Utvald bokmålsartikkel nnwiki nowiki dawiki svwiki
Utvald dansk artikkel nnwiki nowiki dawiki svwiki
Utvald svensk artikkel nnwiki nowiki dawiki svwiki