Haskell Strait

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Koordinatar: 77°55′1″ S 166°45′0″ E
Haskell Strait
sund
Land Proposed flag of Antarctica (Graham Bartram).svg Antarktis
Stad Ross Dependency
 - koordinatar 77°55′1″ S 166°45′0″ E
Administrert under Antarktistraktaten
Haskell Strait is located in Antarktis
Haskell Strait (Antarktis)

Haskell Strait er eit sund sør i McMurdo Sound, mellom Cape ArmitageRoss Island og Cape Spencer-Smith på White Island i Antarktis[1]. Oseanografisk skil det McMurdo Sound frå havbassenget under Rossisen. Sjølve sundet er kring 25 km breitt og somme stader over 900 meter djupt[2]. Det er målt straumar på nesten ein halv knop i sundet, sjølv om straumen vanlegvis er svakare[3]. Det er stort sett dekt av is av McMurdoisen og fastisen sør i McMurdo Sound. Ved sjeldne høve har havisen brote sund slik at det har vore mogeleg å segle i nordvesthjørnet av sundet fram til Scott-basen.

Kart over Haskell Strait mellom Cape Spencer-Smith og Cape Armitage.

Namn[endre | endre wikiteksten]

Det er kalla opp etter den newzealandske polarforskaren dr. Timothy G. Haskell i 2009. Det er uklårt kvifor det ikkje tidlegare vart namngjeve som sund. Truleg kjem dette av at det som regel er isdekt og dominert av barrieren (McMurdoisen).

Historie[endre | endre wikiteksten]

Apsley Cherry-Garrard skildrar korleis mennene og ponniane til Robert F. Scott her prøvde å kome seg bort frå isen som var i ferd med å falle frå kvarandre, medan spekkhoggarar patruljerte sjøen like ved.[4] Scott-basen, som er den newzealandske forskingsstasjon, vart oppretta under Det internasjonale geofysiske året 1957 og ligg like ved Haskell Strait.

Haskell Strait mot sør med Scott-basen (lengst til venstre), Cape Spencer-Smith (lengst bak i midten) og Observation Hill (nede til høgre)
Haskell Strait mot sør med Scott-basen (lengst til venstre), Cape Spencer-Smith (lengst bak i midten) og Observation Hill (nede til høgre)

Oseanografi[endre | endre wikiteksten]

Sidan sundet er eit av dei sørlegaste i verda, er det kraftig påverka av jordrotasjonen. Det er òg den vestlege innfallsporten til Rossgropa, ei enorm, hovudsakleg ukjend grop i Rosshavet. Gropa er ei stor kjelde til underkjølt vatn, vatn som er kaldare enn frysepunktet, men framleis flytande[5]. Slikt vatn påverkar veksten til sjøisen som igjen påverkar klima[6].

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. http://www.linz.govt.nz/placenames/consultation-decisions/a-to-z/haskell-strait
  2. Haskell Strait, The Last Great Strait? Antarktis, 28, 10-11,
  3. Robinson, N. J., M. J. M. Williams, P. J. Barrett, and A. R. Pyne (2010), Observations of flow og ice-ocean interaction beneath the McMurdo Ice in Antarctica, J. Geophys. Res., 115, C03025, doi:10.1029/2008JC005255
  4. Cherry-Garrard, Apsley (1989) [1922]. The Worst Journey i verda. London: Carroll & Graf. ISBN 978-0-88184-478-8. OCLC 20136739
  5. Stevens, C. L., Robinson, N. J., Williams, M. J. M., and Haskell, T. G.: Observations of turbulence beneath sea ice sør i McMurdo Sound i Antarktis, Ocean Sci., 5, 435-445, 2009.. http://www.ocean-sci.net/5/435/2009/os-5-435-2009.pdf
  6. Mahoney, A. R., A. J. Gough, P. J. Langhorne, N. J. Robinson, C. L. Stevens, M. M. J. Williams, and T. G. Haskell (2011), The seasonal appearance of ice shelf water in coastal Antarctic in the south effect on sea ice growth, J. Geophys. Res., 116, C11032, doi:10.1029/2011JC007060.