Hovudside

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
Gå til: mobilutgåve
Grunnlagt: 31. juli 2004
Nynorsk Wikipedia har no 130 219 artiklar
Utvald artikkel Utvald artikkel
Utvald artikkel veke 34
I Jotunheimen ved Mjølkedøla, fjellet Storegut midt i biletet.

Nasjonalparkar i Noreg omfattar dei 44 nasjonalparkane i Noreg. Noregs fyrste nasjonalpark var Rondane nasjonalpark, som vart oppretta i 1962. Per august 2013 har fastlands-Noreg 37 nasjonalparkar med eit samla areal på 25 000 km², medan Svalbard har 7 nasjonalparkar på til saman 14 500 km². Dimed er 7 % av det norske fastlandet og 24 % av Svalbard verna som nasjonalpark. Nasjonalparkane i Noreg består for det aller meste av høgfjellsområde, som har vore utsett for lite menneskeleg aktivitet og som utgjer viktige leveområde for artar som villrein og rovdyr. Fjellbjørk dominerer i skogområda som er verna som nasjonalpark i Noreg, men det er også etablert nasjonalparkar for å verne gamal urørt barskog. Kyst- og sjøområde har vore dårlegare representert, men har hatt ei positiv utvikling dei seinare åra med opprettinga av nasjonalparkar som Ytre Hvaler og Færder.

I Noreg blir nasjonalpark rekna som ei middels streng form for områdevern. Eit svakare vern er landskapsvernområde, medan det strengaste vernet er naturreservat. I motsetnad til landskapsvernområde og naturreservat, dekker nasjonalparkar som regel eit stort område. Ifølgje naturvernlova skal ein nasjonalpark hovudsakleg bestå av statsgrunn. Les meir …

Førre tre vekene:

VillsvinetAleutaneRepublikken Venezia


Et vandkraftværk ved Moss i Norge.

Et vandkraftværk er et kraftværk, som producerer elektrisk energi ved hjælp af rindende vand.

Et vandkraftværk henter den potentielle energi i vand, som er fordampet fra havet og faldet som nedbør i bjergene. Højdeforskellen mellem vandet før og efter turbinen giver et energipotentiale.

Energien bliver produceret, ved at vandet strømmer gennem en turbine. Til turbinen er der fæstnet en aksel, som går til en elektrisk generator. Det er generatoren, som producerer strømmen. Vandet løber gennem en afløbstunnel og ud i floden eller søen igen.

Der er to hovedtyper af vandkraftværker. Magasinkraftværker kan lagre vand i overskudsperioder for senere at bruge dette vand til kraftproduktion i tørre perioder. Elvkraftværker kendetegnes af store vandmængder med lille faldhøjde. Disse kraftværker er afhængige af vandføringen i elven, som vanskeligt kan reguleres, og vandet bruges derfor, når det kommer. Elvkraftværkerne ligger som regel i lavlandet, mens magasinkraftværkerne typisk ligger i bjergene, hvor man også kan producere strøm ved hjælp af små vandmængder med stor faldhøjde. Læs mere

Wikimedia-logo.svg Wikimedia
Commons-logo.svg
Commons
Felles medialager
Wikinews-logo.svg
Wikinytt
Frie nyhende
Wiktionary-logo-en.svg
Wiktionary
Ordbok og synonymordbok
Wikiquote-logo.svg
Wikifrasar
Frie sitat
Wikibooks-logo.svg
Wikibøker
Frie bøker
Wikisource-logo.svg
Wikikjelda
Frie kjeldetekstar
Wikispecies-logo.svg
Wikispecies
Artskart
Wikiversity-logo.svg
Wikiversity
Frie læremiddel
Wikimedia Community Logo.svg
Meta-Wiki
Wikimedia
Wikidata-logo.svg
Wikidata
Fri kunnskapsbase
Wikivoyage-logo.svg
Wikivoyage
Fri reisehandbok
Velkommen Velkommen
Grunnprinsipp Bullet blue.png Spørsmål og svar Bullet blue.png Hjelp Bullet blue.png Skriva Bullet blue.png Endra Bullet blue.png Arbeidskontoret Bullet blue.png Samfunnshuset Bullet blue.png Kontakt
Hjelp:Søk Søkehjelp

Søking Bullet blue.png Kategoriar Bullet blue.png Alle kategoriane Bullet blue.png Alle artiklane

Wikipedia er det største prosjektet til stiftinga Wikimedia. Oppslagsverket er fritt til å bruka her og elles. Det baserer seg i stor grad på dugnad, både når det gjeld skriving og retting, og du er velkommen til å delta. To av utgåvene er på norsk; denne nynorske wikipediaen og Wikipedia på bokmål og riksmål med meir enn 410 000 artiklar. Wikipedia finst også på nordsamisk. Vertsmaskinane blir betalt for gjennom gåver, og me tek gjerne imot bidrag.
Noia 64 apps date.png Dagen i dag, laurdag 27. august 2016
Help-browser.svg Visste du at …
  • ... ei gruppe forskarar konkluderte med at «We Are the Champions» av Queen er den mest fengande songen i popmusikkhistoria?
  • ... librasjon er små svingingar i rørsla til månen, som gjer at ein kan sjå meir enn halvparten av måneoverflata frå jorda?
  • ... veka då David Bowie døydde i januar 2016, gjekk heile 19 av albuma og 13 av singlane hans inn på den britiske album- og singellista?
  • ... byen Ashkelon i Israel, via det latinske namnet Ascelonia, har gjeve opphav til namnet på sjalottlauken?
  • ... astronomen Caroline Herschel var den første vitskapskvinna som fekk betalt for arbeidet sitt?

Faktaa ovanfor er tekne frå nokre av dei nyaste artiklane våre – arkiv

Nuvola apps krfb.png Wikipedia på andre språk
Bokmål | Dansk | Føroyskt | Íslenska | Kalaallisut | Sámegiella | Suomi | Svenska
Heile lista (engelsk)