Portal

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
For andre tydingar av oppslagsordet, sjå nettportal.
Broom icon.png Denne artikkelen kan ha godt av ein språkvask, som reinskar opp målføringa og/eller innfører same språkstilen overalt.
Broom icon.svg Denne artikkelen kan ha godt av ei opprydding for å nå ein høgare standard og/eller for å verta i tråd med standardoppsettet. Sjå korleis du redigerer ei side og stilmanualen for hjelp.
Gotisk portal i katedralen i Metz, Tyskland.

Ein portal (frå mellomalderlatin portale, «byport, forhall», av latin porta, «dør, port») er ein forseggjort eller framståande og rikt utsmykka inngang til ei kyrkje, eit slott eller ein annan monumental bygning.[1][2][3][4]

Dører, portar eller fallgitter i opninga kan nyttast for kontrollera tilkome eller utgang. Overflata rundt opninga kunne lagast av enkle bygningsmaterialar eller dekorert med utsmykning. Spesielt i renessansen og barokken kunne slike portalar vera rikt utsmykka. Nemninga i seg sjølv indikerer eit byggverk som ber noko over seg, til dømes ein arkivolt og/eller eit tak. Portalar er ofte, men ikkje alltid, utforma med dekor, til dømes skulpturelle innslag. Spesielt var detta vanleg i romansk arkitektur, gotikk og i stavkyrkjer. Moderne portalar kan ha dekor henta frå til dømes postmodernismen.

Døme på opne portalar (portalar utan dører) i arkitekturen er portalar inn mot gamle opne stadionanlegg og lignande byggverk. Døme på lukka portalar er portalar i kyrkjebygg, kjøpesentera med vidare.

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  • Denne artikkelen bygger på Portal frå Wikipedia på bokmål, utgåva frå 5. januar 2018

Referansar[endre | endre wikiteksten]

  1. «portal», Bokmålsordboka
  2. «portal (n.
  3. Brodyby-Johansen, R. (1977): Kunstordbog, Thaning og Appel, s. 167
  4. Ching, Francis (1997): A Visual Dictionary of Architecture.