Yang di-Pertuan Agong

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Yang di-Pertuan Agong ber dette hovudplagget som symbol på stillinga si.

Yang di-Pertuan Agong er den malayiske tittelen til statssjefen i valmonarkiet Malaysia, vanlegvis omsett til konge.[1] Tittelen blei innført då Malaya-føderasjonen blei sjølvstendig i 1957 og ein ny grunnlov gjorde landet til eit konstitusjonelt monarki med ein vald konge som tenestegjer i ein periode på fem år. Ordninga blei halden ved like då den utvida forbundsstaten Malaysia blei til i 1963.

Grunnloven av 1957 nedfeller funksjonen og fullmaktene til Yang di-Pertuan Agong i del 4, kapittel 1.[2] Kongen blir vald av og blant herskarane i dei delstatane i Malaysia som er monarki, det vil seia sultanatene Johor, Kedah, Kelantan, Pahang, Perak, Selangor og Terengganu, rajadømet Perlis og Negeri Sembilan, der herskaren har tittelen Yang di-Pertuan Besar. Herskarane i desse statane utgjer, såen med delstatsoverhovuda (Yang di-Pertua Negeri) i dei fire andre statane, Herskarkonferansen (Majlis Raja-Raja). Herskarkonferansen utfører valet av Yang di-Pertuan Agong, men utan deltaking frå Yang di-Pertua Negeri.[3]

Liste over monarkar av Malaysia[endre | endre wikiteksten]

Lista omfattar monarkar som har vore monark i Malaysia frå landet blei sjølvstendig i 1957.[4]

# Namn Stat Regjeringstid Fødd Død
1 Abdul Rahman Negeri Sembilan 19571960 1895 1960
2 Hisamuddin Alam Shah Selangor 1960 1898 1960
3 Syed Harun Putra Perlis 19601965 1920 2000
4 Ismail Nasiruddin Shah Terengganu 19651970 1907 1979
5 Abdul Halim Mu'adzam Shah Kedah 19701975 1927
6 Yahya Petra Kelantan 19751979 1917 1979
7 Ahmad Shah Al-Mustain Billah Pahang 19791984 1930
8 Iskandar Johor 19841989 1932
9 Azlan Muhibbuddin Shah Perak 19891994 1928
10 Jaafar Negeri Sembilan 19941999 1922
11 Salahuddin Abdul Aziz Selangor 19992001 1922 2001
12 Syed Sirajuddin Perlis 20012006 1943
13 Mizan Zainal Abidin Terengganu 20062011 1962
14 Abdul Halim Mu'adzam Shah Kedah 2011–2016 1927
15 Muhammad V av Kelantan Kelantan 2016– 1969

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. Tittelen Yang di-Pertuan Agong kan også omsetjast som «han som er blitt herre», jf. «På tur for norsk næringsliv», Aftenposten, 8. mars 2010, oppdatert 12. oktober 2011.
  2. Constitution of Malaysia 1957, Commonwealth Legal Information Institute.
  3. The Rulers of Malaysia, bd. 16 i The Encyclopedia of Malaysia, Archipelago Press, 2011, s. 169.
  4. Malaysia hos rulers.org

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]