N'Ko

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
N'Ko
N'Ko
N'Ko skrive med N'Ko-skrift
Type Alfabet
Periode Frå 1949
Språk Mandespråk
Unicode U+07C0 til U+07FF
ISO 15924 Nkoo

N'Ko er eit skriftsystem brukt til å skriva mandespråk i Elfenbeinskysten, Guinea og Mali. N'Ko blir skrive från høgre til venstre. Namnet «N'Ko» tyder 'eg seier' på alle mandespråka.

Alfabetet blei laga av Solomana Kante i 1949.[1] Skipinga førte til ei rørsle for aukande lesekunne innan N'Ko for mandetalarar i både engelsk- og franskstyrte område av Vest-Afrika. Skriftspråket var viktig for utforminga av den kulturelle mandinka-identiteten i Guinea, og styrka mande-identiteten elles i Vest-Afrika.[2]

Skriftteikn[endre | endre wikiteksten]

Vokalar[endre | endre wikiteksten]

ɔ (å) o u ɛ (æ) i e a
‎ߐ‏ ‎ߏ‏ ‎ߎ‏ ‎ߍ‏ ‎ߌ‏ ‎ߋ‏ ‎ߊ‏
NKo Aw.svg NKo O.svg NKo Uh.svg NKo Eh.svg NKo E.svg NKo A.svg NKo Ah.svg

Konsonantar[endre | endre wikiteksten]

ra da cha ja ta pa ba
‎ߙ ‎ߘ ‎ߗ‏ ‎ߖ‏ ‎ߕ‏ ‎ߔ‏ ‎ߓ
NKo R.svg NKo D.svg NKo Ch.svg NKo J.svg NKo T.svg NKo P.svg NKo B.svg
ma la ka fa gba sa rra
‎ߡ ‎ߟ‏ ‎ߞ‏ ‎ߝ‏ ‎ߜ‏ ‎ߛ‏ ‎ߚ‏
NKo M.svg NKo L.svg NKo K.svg NKo F.svg NKo Gb.svg NKo S.svg NKo Rr.svg
n'   ya wa ha na nya
‎ߒ   ‎ߦ‏ ‎ߥ ‎ߤ‏ ‎ߣ‏ ‎ߢ‏
NKo Ng.svg   NKo Y.svg NKo W.svg NKo H.svg NKo N.svg NKo Ny.svg

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. Oyler, Dianne White (November 2005). The History of N’ko and its Role in Mande Transnational Identity: Words as Weapons. Africana Homestead Legacy Publishers. s. 1. ISBN 0-9653308-7-7. 
  2. Oyler, Dianne White (1994) Mande identity through literacy, the N'ko writing system as an agent of cultural nationalism. Toronto : African Studies Association.

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]