Saransk

	Saransk
	Саранск
	by
	Våpenskjold
	Våpenskjold
Land	Russland
Føderasjonssubjekt	Mordovia
Høgd	160 m
Areal	81,478 km²
Folketal	310 898 (1. januar 2024)
Grunnlagd	1641
• Bystatus	1651
Postnummer	430000–430034
Retningsnummer	(+7) 8342
	; Saransk; 54°11′00″N 45°11′00″E / 54.183333333333°N 45.183333333333°E
	Wikimedia Commons: Saransk

Saransk (russisk Сара́нск, mordvinsk Саран ош, Saran osj ) er hovudstaden i Republikken Mordovia i Russland. Han ligg ved elva Insar, rundt 520 km aust for Moskva. Byen har litt over 300 000 innbyggjarar.

Historie

Busetnaden vart grunnlagd i 1641 som ei festning ved den søraustlege grensa til Russland. På 1700-talet vart fortet mindre militært viktig og Saransk vart ein handels- og industriby. I 1708 vart byen underlagt Azov gubernija og seinare Kazan gubernija. I 1780 vart byen underlagt det som i 1801 vart Penza gubernija. I 1893 nådde bygginga av jernbanen Moskva–Kazan fram til Saransk. I 1928 vart byen hovudstad i det nasjonale distriktet Mordovia, som i 1934 vart til den Mordoviske ASSR og i 1991 den autonome republikken Mordova. Sovjetiske byplanleggarar bygde om det gamle bysenteret på 1960- og 1970-talet, med vide gater og enorme bustadområde.

Næringsliv

Industrien i Saransk omfattar produksjon av elektriske kablar, kjemikaliar, dekorativt tøy, matprodukt, maskinbygging og metallarbeid. Byen har òg to varmekraftverk.

Flybasen Ljambir ligg 12 km nord for byen.

Transport

Saransk har hatt ein jernbanestasjon siden 1893 og den ligg for tida ved Ruzajevka – Kazan-jernbanen. Byen ligg òg ved ein hovudveg. Saransk lufthamn, som ligg 7 km sør for byen, har flyruter med mindre fly.

Kultur

Saransk har fleire teater: eit dramateater (grunnlagt i 1961), eit dokketeater og eit komedieteater. Byen har òg eit regionalt historisk museum og eit kunstmuseum.

Utdanning

Mordovia Statlege Universitet (grunnlagt i 1957) ligg i Saransk, i tillegg til fleire tekniske skular.

Attraksjonar

Byen har mange historiske arkitektoniske monument frå si tidlege historie.

Ein merkverdig struktur i Saransk er Saransk TV-tårn, ei 180 meter høg bardunert mast av røyrstål bygt i 1961, som har 8 tverrstykke med gangvegar på to nivå frå mastestrukturen til bardunane.

Kjelder

Bakgrunnsstoff

Commons har multimedium som gjeld: Saransk

Offisiell nettstad