Linux-kjernen
Linux-kjernen er ein fri Unix-liknande operativsystemkjerne, skriven av Linus Torvalds i 1991 og vidareutvikla av utviklarar rundt om i verda. Kjeldekoden er lisensiert under GNU GPL, og er dermed fri programvare. Han er tilgjengeleg frå [1].
Linux-kjernen var opphavleg utvikla for Intel 80386-prosessoren, men har seinare vorte tilpassa mange andre prosessorar. Han er skriven i programmeringsspråket C og nyttar GNU C-bibliteket[2]. Noko lågnivåkode er skriven i assemblerkode[2].
For å få eit komplett operativsystem vert Linux-kjernen kombinert med ein god del anna kode, det meste frå GNU-prosjektet, til det som vert kalla ein linuxdistribusjon. Ein linuxdistribusjon vert difor ofte omtala som eit GNU/Linux operativsystem.
Funksjon
[endre | endre wikiteksten]Linus-kjernen har som oppgåve å styra maskinvare, som prosessor, dataminne og harddisker, og å fordele tilgang og resursar mellom system- og brukarprogramvare. Linux-kjernen er modulvis oppbygd og det er mogleg å konfigurera og kompilera han med ulik funksjonalitet. Nye drivarane kan lastast inn utan rekompilering[2][3]
Historie
[endre | endre wikiteksten]Prosjektet starta i 1991 med at den då 21 år gamle finske studenten Linus Torvalds sende ein berømt post til Usenet-gruppa comp.os.minix:
- I'm doing a (free) operating system (just a hobby, won't be big and professional like gnu) for 386(486) AT clones...[4]
På dette tidspunktet hadde GNU-prosjektet skapt mange av komponentane som var naudsynt i eit fritt operativsystem, men sjølve kjernen, GNU Hurd, var uferdig og ikkje tilgjengeleg. BSD-operativsystemet hadde framleis ikkje frigjort seg frå sine juridiske problemstillingar. Dette opna eit hol som Linux-kjernen kunne fylle. Til trass for den avgrensa funksjonaliteten i dei tidlege versjonane knytte linux-kjernen raskt til seg utviklarar som la til ny funksjonalitet og forbetringar.
Versjonshistorie
[endre | endre wikiteksten]
Vedlikehald
[endre | endre wikiteksten]Linus Torvalds er ansvarleg for oppdateringar og frigjeving av nye versjonar, men han har delegert ansvaret for vedlikehald av eldre versjonar til andre programmerarar[5]. Versjonar heilt tilbake til v. 2.0 vert vedlikehaldne, sjølv om denne versjonen offisielt vart erklært utdatert i januar 1999.
| Kjerne-serie | Noverande versjon | Vedlikehaldar | Vedlikehaldsmodell |
|---|---|---|---|
| 2.0 | 2.0.40[6] | David Weinehall | Offisielt utdatert ved innføringa av v. 2.2.0[7]. |
| 2.2 | 2.2.26[8] | Marc-Christian Petersen (tidlegare vedlikehaldar Alan Cox) | Uoffisielt utdatert ved innføringa av v. 2.2.27-rc2[9],[10] |
| 2.4 | 2.4.37.11 | Willy Tarreau (tidlegare vedlikehaldar Marcelo Tosatti) | Vedlikehalden frå des. 2008 til des. 2011, siste stabile utgåve av 2.4-serien. |
| 2.6.16 | 2.6.16.62 | Adrian Bunk | 1. stabile langtidsutgåve frå mars 2006 til juli 2009, erstatta av v. 2.6.27.xx). |
| 2.6.27 | 2.6.27.62[11] | Willy Tarreau (tidlegare vedlikehaldar Greg Kroah-Hartman) | 2. stabile landtidsversjon frå okt. 2008 til 2012?[12] |
| 2.6.32 | 2.6.32.59[13] | Willy Tarreau (tidlegare vedlikehaldar Greg Kroah-Hartman) | 3. stabile langtidsutgåve frå des. 2009 til mars 2012[14][15][16][17] |
| 2.6.33 | 2.6.33.20[11] | Greg Kroah-Hartman | 4. stabile langtidsutgpve-term frå mars 2011 til nov. 2011, base for sanntidstre, erstatta av 3.0.xx)[18] |
| 2.6.34 | 2.6.34.12[11] | Paul Gortmaker | 5. stabile langtidsutgåve frå jan. 2011 til 201? |
| 2.6.35 | 2.6.35.14[19] | Andi Kleen | 6. stabile langtidsutgåve frå des. 2010 til 201? |
| 2.6.39 | 2.6.39.4[11] | Linus Torvalds | Vedlikehalden frå mai 2011 til aug. 2011), siste stabile utgpve av 2.6-kerne-serien. |
| 3.0 | 3.0.36[20] | Greg Kroah-Hartman | 7. stabile langtidsutgåve frå juli 2011 til 201?, base for sanntidstre[14] |
| 3.2 | 3.2.21 | Ben Hutchings | 8. stabile langtidsutgåve frå mars 2012 til 201?, nytta i Ubuntu 12.04 LTS |
| 3.3 | 3.3.8 | Vedlikehalden til juni 2012)[1]. | |
| 3.4 | 3.4.4 | Siste stabile versjon[1]. | |
| linux-next | next-20120622[1] | Siste utviklingsversjon |
Kjelder
[endre | endre wikiteksten]- 1 2 3 4 The Linux Kernel Archives, kernel.org.
- 1 2 3 Bovet, D.P. og Cesati, M., Understanding the Linux kernel, O'Reilly, 2001.
- ↑ Rubini, A. og Corbet, J., Linux device drivers, 2. utg., O'Reilly, 2001.
- ↑ Torvalds , L., Hello everybody out there using minix, groups.google.com.
- ↑ Linux MAINTAINERS file[daud lenkje].
- ↑ arkivkopi, arkivert frå originalen 13. juli 2012, henta 2. juli 2012
- ↑ Weinehall, D., [ANNOUNCE] Linux-kernel 2.0.40 aka ``The Moss-covered Tortoise'', 8/2-2004
- ↑ LATEST-IS-2.2.26 Arkivert 2012-07-13 ved Wayback Machine., ftp.kernel.org.
- ↑ Petersen, M.-C., Linux 2.2.27-rc2, 13/1-2005
- ↑ Petersen, M.-C., Linux 2.2.26, 25/2-2004-02-25
- 1 2 3 4 «The Linux Kernel Archives». Kernel.org. Henta 30. oktober 2010.
- ↑ «Linux 2 6 27 - Linux Kernel Newbies». Kernelnewbies.org. Henta 30. oktober 2010.
- ↑ gitweb linux-stable.git summary[daud lenkje]
- 1 2 «Linux 3.0 promoted to long-term kernel, In brief - The H Open Source: News and Features». H-online.com. 14. januar 2012. Henta 27. mars 2012.
- ↑ «Greg KH: Linux 2.6.32.58». LKML. 4. mars 2012. Henta 27. mars 2012.
- ↑ «Stable kernel tree status, January 9, 2012». Greg Kroah-Hartman. 9. januar 2012. Henta 15. april 2012.
- ↑ «Linux 2.6.32.58 - last kernel release». Greg Kroah-Hartman. 4. april 2012. Henta 15. april 2012.
- ↑ «Linux 2.6.32.47». gmane.org. Henta 8. november 2010.
- ↑ Annonsering av v. 2.6.35.14
- ↑ gitweb linux-stable.git summary[daud lenkje]