Kornsporv
| Kornsporv | |
 Emberiza calandra | |
| Utbreiing og status | |
Status i verda:  LivskraftigStatus i Noreg:  Regionalt utdøydd[1] Omtrentleg geografisk utbreiing av kornsporv
██ Hekkeområde ██ Held til heile året ██ Overvintrar | |
| Systematikk | |
| Rike: | Dyr Animalia |
| Rekkje: | Ryggstrengdyr Chordata |
| Underrekkje: | Virveldyr Vertebrata |
| Klasse: | Fuglar Aves |
| Orden: | Sporvefuglar Passeriformes |
| Familie: | Busksporvfamilien Emberizidae |
| Slekt: | Emberiza |
| Art: | Kornsporv E. calandra |
| Vitskapleg namn | |
| Emberiza calandra | |
Kornsporv (Emberiza calandra) er ein 19 cm lang fugl i busksporvfamilien. Kornsporv er ein brunleg, tjukkvoren fugl kjenneteikna av at han flyg med føtene hengjande ned. Ein ser han ofte sitjande på ein stolpe eller ei line.[2]
Kornsporv lever hovudsakleg som standfugl, men fuglar i kalde strøk kan trekka til varmare område om vinteren. Kornsporv finst frå Kanariøyane i vest og til Iran og Irak i Asia, med bestandar i store delar av Europa og Nord-Afrika. Tap av habitat har ført til kraftig tilbakegang i Nordvest-Europa, og han er no rekna som utrydda i Irland og Noreg.[1][3]
Leveområde
[endre | endre wikiteksten]Kornsporv held til i opent lende med tre, gjerne nær dyrka mark eller i opne ugrasområde. Intensivt jordbruk har ført til mindre tilgang på frø og insekt, og har gjeve arten tilbakegang fleire stader.[4] I Storbritannia arbeider ein aktivt for å stoppa nedgangen ved å oppmuntra bønder til å leggja betre til rette for kornsporv og andre gardsfuglar.[5]
På Irland var kornsporv tidlegare utbreidd, men siste hekking der blei påvist i 1992.[3] I Noreg har kornsporv hekka på Jæren i Rogaland og på Lista i Vest-Agder.[6] På 1970-talet hadde ein dei siste teikna på hekking i Noreg, og arten er dermed blitt rekna som utrydda. På 2000-talet fekk ein påvist hekking på Jæren att, men ikkje av mange nok fuglar eller i nok samanhengande år til at ein kunne rekna arten som gjenetablert.[1]
Bakgrunnsstoff
[endre | endre wikiteksten]- Corn bunting ved rspb.org (engelsk med lyd og video)
Kjelder
[endre | endre wikiteksten]- 1 2 3 Stokke BG, Dale S, Jacobsen K-O, Lislevand T, Solvang R og Strøm H (24. november 2021). «Fugler: Vurdering av kornspurv Emberiza calandra for Norge. Norsk rødliste for arter 2021.». Artsdatabanken. Henta 10. mars 2022.
- ↑ Corn bunting ved rspb.org
- 1 2 BIODIVERSITY THAT HAVE BECOME EXTINCT IN IRELAND, noticenature.ie, Department of the Environment, Heritage and Local Government (Ireland); Call for action for Irish birds, October 24, 2008, Surfbirds News
- ↑ Corn buntings and cereal harvesting on the Uists ved rspb.org.uk; Corn Bunting Solution Testing ved rspb.org.uk
- ↑ Corn bunting BAP report ved rspb.org.uk; Farming for birds ved naturalengland.org.uk
- ↑ «Artsdatabankens artsopplysningar». Artsdatabanken. 10. mars 2022. Henta 10. mars 2022.