400-talet fvt.

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket

[endre] Viktige hendingar i 400-talet f. Kr.

Gresk terrakottavase frå 400-talet f.Kr.

• Aten og andre greske byar opplevde ei kulturell og politisk stordomstid.
• Utviklinga av klassisk gresk filosofi som la grunnlaget for seinare europeisk tenking.
• Persarkrigane. Hellas blei invadert av Persarriket to gonger.
• Demotisk blei den viktigaste skrifttypen i det gamle Egypt.

• 499 fvt.: Persarkrigane tok til med det joniske opprøret mot Persarriket, starta av Aristagoras, leiaren av Milet.
• 490 fvt.: Persarkrigane. Darius av Persarriket sende ein hær over Egearhavet mot Aten og Eretria som straff for at dei hadde støtta greske opprørarar i Vesle-Asia i 499 f. Kr.. Eretria blei plyndra og bunden, men Aten blei redda i Slaget ved Maraton. Bodberaren Philippides skal ha sprunge fire mil til Aten med bodskapen «Νενικήκαμεν» (nenikekamen, 'vi vann'), før han fall saman og døydde.
• 447 fvt.: Bygginga av Parthenon i Aten tek til
• 447 fvt.: Atenarane vert drivne ut av Boiotia etter slaget ved Koroneia. Det peloponnesiske forbundet og det atenske sjøforbundet inngår ein fredsavtale som skal vara i 30 år.
• 447 fvt.: Akhaios av Eretria framfører det første stykket sitt.
• 431 fvt.: Peloponnesarkrigen tok til.
• 412 fvt.: Alkibiades forhandla fram ein allianse mellom Sparta og Persia men mista støtte i Sparta og gjekk over til persarane.
• 412 fvt.: Atenarane røysta for å bruka dei siste midla sine til å bygga ein ny flåte.
• 412 fvt.: Den ionske byen Klazomenai (latin Clazomenae, moderne tyrkisk Kelisinan) gjorde opprør mot Aten men blei overvunnen.
• 412 fvt.: Euripides skreiv skodespelet Elektra.
• 404 fvt.: Peloponnesarkrigen tok slutt då Aten kapitulerte for Sparta.
• 404 fvt.: Artaxerxes II blei keisar i Persarriket etter faren Darius II
• 404 fvt.: Amyrtaios erklærte seg sjølv konge av Egypt i opprør mot dei persiske herskarane. Dette er rekna som slutten på det tjuesjuande egyptiske dynastiet.

[endre] Viktige personar

Denne artikkelen kan ha godt av ei opprydding for å nå ein høgare standard. Sjå korleis du redigerer ei side og stilmanualen for hjelp.

Statue av Buddha.

• Pythagoras frå Samos, gresk matematikar (582-496 f.Kr.)
• Gautama Buddha, grunnleggjaren av buddhismen (ca. 563-483 f.Kr.)
• Konfutse, grunnleggjaren av konfusianismen (551-479 f.Kr.)
• Aiskhylos av Aten, gresk skodespelforfattar (525-456 f. Kr.)
• Darius I av Persarriket (regjerte 521-485 f.Kr.)
• Sofokes av Aten, gresk skodespelforfattar (496-406 f.Kr.)
• Perikles av Aten, gresk politikar (ca. 495-429)
• Herodot av Halikarnassos, gresk historikar (rundt 485 f.Kr.)
• Evripides av Aten, gresk skodespelforfattar (ca. 480-406 f.Kr.)
• Sokrates av Aten, gresk filosof (470-399 f.Kr.)
• Aristofanes av Aten, gresk skodespelforfattar (ca. 446-385 f.Kr.)
• Darius II av Persarriket, styrte 423-404 f.Kr.)
• Zengzi, student av Konfutse (505-436 f.Kr.)

[endre] Fødde

[endre] Døde

• Darius II av Persarriket