Firblad
Utsjånad
Firblad | |
Firblad | |
Status | |
Status i Noreg: Livskraftig | |
Systematikk | |
Rike: | Planteriket Plantae |
Overrekkje: | Landplantar Embryophytes |
Rekkje: | Karplantar Tracheophytes |
Underrekkje: | Frøplantar Spermatophytes |
Orden: | Liljeordenen Liliales |
Familie: | Giftliljefamilien Melanthiaceae |
Slekt: | Firbladslekta Paris |
Art: | Firblad P. quadrifolia |
Vitskapleg namn | |
Paris quadrifolia |
Firblad (Paris quadrifolia) er ei urt i giftliljefamilien.[1][2] Arten er utbreidd i Europa og Asia.
Planta vert kring 20 cm høg og har krypande jordstengel og opprett stengel, oftast med fire kransstilte blad. Ho har ein toppstilt blomster, oftast med fire breie og fire smale spisse, gulgrøne blomsterblad, åtte mjølberarar og fire griflar. Bæret er blått, saftig og giftig.
Firblad blomstrar kring juni månad i lauvskog med god mold. Planta veks gjennom heile Noreg. Ho er funnen opp til 1250 meter over havet i Vågå.[1]
Heile planta er giftig, spesielt bæra; det verksame giftstoffet er saponin. Av bæra har det vore framstilt gift som vart bruka ved jakt på ulv. Planta har derfor vore kalla «vargbær».[3]
Kjelder
[endre | endre wikiteksten]- ↑ 1,0 1,1 Reidar Elven mfl. (2022). Norsk flora (8. utg.). Oslo: Det Norske Samlaget. s. 182.
- ↑ «Artsdatabanken: Firblad». Artsdatabanken. Henta 28. mars 2023.
- ↑ Henry Almås (2004). «Bjønn-Ola». Far etter fedrane [2005]: Årbok for Vefsn, Grane og Hattfjelldal. ISBN 82-90775-29-6.
Bakgrunnsstoff
[endre | endre wikiteksten]- (no) firblad hos Artsdatabanken
- (en) firblad i Encyclopedia of Life
- (en) firblad i Global Biodiversity Information Facility
- (sv) firblad hos Dyntaxa
- (en) firblad hos NCBI
- (en) firblad hos Panarctic Flora
- (en) firblad hos The International Plant Names Index
- (en) firblad hos Tropicos
- (en) Kategori:Paris quadrifolia – bilete, video eller lyd på Wikimedia Commons
- (en) Paris quadrifolia – galleri av bilete, video eller lyd på Wikimedia Commons
- Paris quadrifolia – detaljert informasjon på Wikispecies