Marsmånen Deimos

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
Deimos
Deimos-MRO.jpg
Deimos fotografert av Mars Reconnaissance Orbiter
Oppdaging[1]
Oppdaga av Asaph Hall
Oppdagingsdato 12. august 1877
Baneskildring[2]
23 458 km
Eksentrisitet 0,0002
1,2624 dagar
4 864,8 km/t
Banehelling 1,788°
Satellitt av Mars
Fysiske eigenskapar
Snittdiameter
12,4 km[2]
483,05 km²[2]
Masse 1,4762 × 1015 kg[2]
1,471 g/cm³[2]
0,003 m/s²[2]
20 km/t[2]
bunden[2]
Albedo 0,08 (synleg geometrisk)[3]
Temperatur ~313 K

Deimos er den ytste og minste av dei to marsmånane. Han vart oppdaga den 12. august 1887 av den amerikanske astronomen Asaph Hall og er namnsett etter Deimos i gresk mytologi.

Deimos nyttar 30,3 timar på eit krinslaup rundt Mars.

Fysiske eigenskapar[endre | endre wikiteksten]

Overflata av Deimos frå 30 km (Viking, 1977).[4]

Deimos har, som den månen til Mars, Phobos, eit spekter, albedo og tettleik som minnar om ein C- eller D-type-asteroide. Som dei fleste lekamar av denne storleiken, er forma på Deimos uregelmessig og ikkje kuleforma, med dimensjonane 15 × 12,2 × 11 km[5] noko som gjer han til 0,56 gonger storleiken til Phobos. Deimos består av bergartar som er rik på karbonhaldige materiale, som dei fleste C-type-asteroidane og karbonhaldige kondritt-meteorittar. Han har krater, men overflata er langt glattare enn overflata på Phobos, dels fordi kratera er fyllte med regolitt. Regolitten er særs porøs og har ein radar-estimert tettleik på berre 1,471 g/cm3.[6] Dei to største kratera, Swift og Voltaire, måler berre kring 3 km i diameter.

Han har ein frigjeringssnøggleik på 5,6 m/s[7] og tilsynelatande storleiksklasse på 12,45.[8]

Geologiske kjennemerke[endre | endre wikiteksten]

Det er berre to geologiske kjennemerke på Deimos som har fått namn. Kratera Swift og Voltaire er kalla opp etter forfattarar som spekulerte i om det fanst to Mars-månar før Phobos og Deimos vart oppdaga.[9]

DEIMOS[10]
Krater Kalla opp etter Koordinatar Diameter (m)
Swift Jonathan Swift 12°30′N 358°12′W 1000
Voltaire Voltaire 22°0′N 3°30′W 1900[11]

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. Planet and Satellite Names and Discoverers - Gazetteer of Planetary Nomenclature
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 Deimos: Facts & Figures - NASA Solar System Exploration
  3. Mars Fact Sheet - NSSDC
  4. Deimos - Viking 2 Orbiter
  5. «Deimos». http://www.seasky.org/solar-system/mars-deimos.html. Henta June 6, 2014. 
  6. Busch, M. W. et al. (2007). «Arecibo Radar Observations of Phobos and Deimos». Icarus 186 (2): 581–584. Bibcode 2007Icar..186..581B. doi:10.1016/j.icarus.2006.11.003. 
  7. «Mars: Moons: Deimos». NASA solsystemet Exploration. 30. september 2003. http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Mar_Deimos&Display=Facts. Henta 23. mai 2016. 
  8. «Planetary Satellite Physical Parameters». JPL (solsystemet Dynamics). 13. juli 2006. http://ssd.jpl.nasa.gov/?sat_phys_par. Henta 23. mai 2016. 
  9. of Planetary Nomenclature, USGS Astrogeology Research Program
  10. Lakdawalla, Emily (9. mars 2009). «Mars Reconnaissance Orbiter eye candy: HiRISE images Deimos». Planetary Society. http://planetary.org/blogs/emily-lakdawalla/2009/1868.html. Henta 1. april 2015. 
  11. Nomenclature: Crater, craters

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]

Commons-logo.svg Commons har multimedia som gjeld: Marsmånen Deimos
Spire Denne astronomiartikkelen er ei spire. Du kan hjelpe Nynorsk Wikipedia gjennom å utvide han.