Cesium

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
55 XenonCesiumBarium
Rb

Cs

Fr
Cesium i periodesystemet
Generelle eigenskapar
Namn, kjemisk symbol,
atomnummer
Cesium, Cs, 55
Kjemisk serie Alkalimetall
Gruppe, periode, blokk 1, 6, s
Tettleik, hardleik 1879 kg/m3, 0,2 (ikkje SI)
Utsjånad Gyldent sølvkvitt
Cesium
Atomeigenskapar
Atommasse 132,90545 u (ikkje SI)
Atomradius (berekna) 260 (298) pm
Kovalent radius 225 pm
Ioneradius 181 pm (ladning: +1)
van der Waals radius (?) pm
Elektronkonfigurasjon [Xe]6s1
Elektron per energinivå 2, 8, 18, 18, 8, 1
Oksidasjonstrinn (oksid) +1 (sterk base)
Krystallstruktur Kubisk romsentrert
Fysiske eigenskapar
Tilstandsform Fast stoff
Smeltepunkt 301,59 K (28,44°C)
Kokepunkt 944 K (671°C)
Molart volum 70,94 cm3/mol
Fordampingsvarme 67,74 kJ/mol
Smeltevarme 2,092 kJ/mol
Damptrykk 2500 Pa ved 301 K
Ljodfart (?) m/s ved °C
Diverse eigenskapar
Elektronegativitet 0,79 (Paulings skala)
Spesifikk varmekapasitet 240 J/(kg·K)
Elektrisk konduktivitet 4,89 MS/m
Termisk konduktivitet 35,9 W/(m·K)
Ioniseringspotensial 375,7 kJ/mol
2234 kJ/mol
3400 kJ/mol
Mest stabile isotopar
Iso-
top
Naturleg
førekomst
Halverings-
tid
 (ikkje SI)
NM NE MeV
(ikkje SI)
NP
133Cs 100% (stabilt)
134Cs (kunstig) 2,0648 år ε
β
...
...
134Xe
134Ba
135Cs (spor) 2,3 mill. år β ... 135Ba
137Cs (kunstig) 30,07 år β ... 137Ba
SI-einingar og STP er brukt unntatt der det er avmerkt

Cesium er eit grunnstoff med atomnummer 55 og kjemisk symbol Cs. Dette alkalimetallet har fleire radioaktive isotopar.

Spesielle kjenneteikn[endre | endre wikiteksten]

Cesium er svært mjukt ved romtemperatur, og smeltar om ein held det i handa. Smeltepunktet er om lag 28 °C.

Historie[endre | endre wikiteksten]

Cesium vart oppdaga i mineralvatn frå Durkheim i 1860. Robert Wilhelm Bunsen og Gustav Robert Kirchhoff identifiserte grunnstoffet ved hjelp av to klart blå spektrallinjer.

Bruk[endre | endre wikiteksten]

Cesium kan brukast som katalysator.

Sjå òg[endre | endre wikiteksten]

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]