Johan H. Andresen (1888-1953)

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Johan H. Andresen
Johan Henrik Andresen.jpg
Fødd29. november 1888
Christiania
Død21. oktober 1953 (64 år)
Statsborgar avNoreg
PartiHøgre
Yrkepolitikar
InstitusjonarNorges Tekniske Vitenskapsakademi
BarnJohan Henrik Andresen (1930–2011)
MedlemNorges Tekniske Vitenskapsakademi

Johan Henrik Andresen (29. november 188821. oktober 1953) var ein norsk forretningsmann, industrileiar og politikar i partiet Høgre. Han eigde J.L. Tiedemanns Tobaksfabrik og var ein av dei rikaste og mektigaste forretningsfolka i Noreg. I politikken representerte Andresen ei meir liberalistisk linje enn Høgre-leiaren Carl Joachim Hambro. Andresen var stortingsrepresentant 1928–33, og formann i Høgre frå 1934 til -37.

Liv og gjerning[endre | endre wikiteksten]

Næring[endre | endre wikiteksten]

Andresen tok middelskuleeksamen i 1904, og studerte så ved Höhere Handelslehranstalt i Leipzig åra 1905–07. Dei neste tre åra fekk han praktisk forretningserfaring ved Tiedemanns fabrikkar i Sverige og Noreg, samt i tysk tobakksindustri. Frå 1911 var han tilbake i Norge som disponent for Tiedemanns Tobaksfabrikk, medeigar 1915–23. Han vart eineeigar då faren døydde i 1923. Andresen introduserte ny teknologi og moderne distribusjons- og reklamemetodar i konsernet,noko som sikra stor avkastning, trass i den økonomiske nedgangen i mellomkrigsåra.

Gjennom ein offensiv bedriftspolitikk etablerte Andresen i mellomkrigstida Tidemann-konsernet som Noregs dominerande tobakksprodusent. Han spelte ei avgjerande rolle i kampen som norske tobakksfabrikkar førte mot utanlandske konkurrentars innpass på den norske marknaden. På 1920 låg konsernet i skarp konflikt med utanlandsk tobakkindustri. Striden vart løyst då Tiedemann inngjekk ein samarbeidsavtale med British American Tobacco (BAT) i 1930, som ein så etablerte Norsk-Engelsk Tobaksfabrikk saman med.

Han var formann i Tobaksfabrikernes Landsforening 1917–20, og viseformann i Norges Industriforbund 1920–22. Elles nestformann i Oslo Haandverks- og Industriforening 1920–25, og formann 1925–27.

Politikk[endre | endre wikiteksten]

I 1920-åra arbeidde Andresen iherdig for å etablere ein borgarleg front mot arbeidarrørsla. Han sympatiserte med Fedrelandslaget og var medlem i Vort Land-rørsla. Dei to stortingsperiodane 1928-30 og 1931-33 representerte han Oslo og partiet Høgre på Stortinget, i begge periodane var han med i finanskomitéen. I 1932 var han delegat til Nedrustningskonferansen i Genève. Han sa før stortingsvalet 1933 nei til å halde fram på Stortinget grunna strid med den parlamentariske leiaren, partiformannen Carl Jochim Hambro. Liberalisten Andresen og den konservative Hambro var dels usams om politiske målsettingar, og ulike i veremåte. Andresen arbeidde planmessig og målretta, medan Hambro la vekt på prinsipp og improvisasjon.

Ved landsmøtet i Høgre i 1934 vann Andresen kampen mot Hambro om å verte Høgre-formann, då eit fleirtal i partiet ynskte ein formann som var meir oppteken av økonomisk politikk. Som partiformann tok Andresen avstand frå storindustrien sine forsøk på å setje politiske vilkår for finansiell støtte til Høgre. Men han lukkast korkje å modernisere partiorganisasjonen, eller å få makt over stortingsgruppa, som vart leia av Hambro. Andresen sa nei til attval som partiformann i 1937 etter ein strid om Høgre sin fiskeripolitikk. Han var likevel medlem av sentralstyret i Høgre fram til 1945.

Under andre verdskrigen sat Andresen i tysk fangenskap på Grini frå 12. januar til 28. mai 1942.

Kjelder[endre | endre wikiteksten]