Kaci Kullmann Five

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk
Kaci Kullmann Five
Kaci Kullmann Five - Press conference Nobel Peace Prize 2016.jpg
Fødd 13. april 1951
Oslo
Død

19. februar 2017
Oslo

Yrke politikar
Verv Partileiar for Høgre
Periode 20. april 1991–10. april 1994
Føregangar Jan P. Syse
Etterfylgjar Jan Petersen
Verv Norsk handels- og skipsfartsminister
Periode 16. oktober 1989–3. november 1990
Føregangar Jan Balstad
Etterfylgjar Eldrid Nordbø
Kaci Kullmann Five på Commons

Karin Cecilie Kullmann Five, kjend som Kaci Kullmann Five, (13. april 195119. februar 2017)[1] var ein norsk næringsdrivar og politikar frå Bærum. Ho var frå 1981-97 stortingsrepresentant for Høgre frå Akershus fylke og statsråd i Syse-regeringa 1989-90. Frå 1991-94 var ho partileiar for Høgre.

Liv og gjerning[endre | endre wikiteksten]

Kaci Kullmann Five engasjerte seg for Unge Høgre og var leiar for organisasjonen i perioden 1977-79. Frå 1975-81 var ho elles medlem av kommunestyret i Bærum. Ho utdanna seg til cand.polit. ved Universitetet i Oslo i 1981. Jamsides studiane arbeidde ho for Næringslivets Hovedorganisasjon.

Five vart vald inn på Stortinget i 1981. Allereie på Høgre-partiet sitt landsmøte i 1982 vart ho vald til andre nestleiar for Høgre, og på det neste landsmøtet, 1984, til fyrste nestleiar. Etter stortingsvalet 1985 vart ho parlamentarisk nestleiar for Høgre i Stortinget, ein posisjonen ho beheldt også etter Willoch-regjeringa gjekk av våren 1986, og Høgre kom i opposisjon. Då partiformannen Rolf Presthus døydde brått nyårsdag 1988 rykte ho opp som partileiar, eit ombod ho hadde til Jan P. Syse vart vald til ny partileiar ut på vårparten same året.

I oktober 1989 vart Five utnemnd til handels- og skipsfartsminister i Jan P. Syse si samlingsregjering, og var statsråd til regjeringa gjekk i oppløysing hausten 1990. Våren 1991 vart ho vald til leiar for Høgre, som den fyrste kvinna. Høgre gjorde eit heller dårleg val både ved kommunevalet 1991 og ved stortingsvalet 1993, noko partileiinga hausta kritikk for. Five valde å trekke seg som partileiar i 1994, i staden vart Jan Petersen ny leiar i Høgre. Då hennar fjerde stortingsperiode gjekk mot slutten, sa ho nei til attval i 1997.

Næringsdrivar og nobelarbeid[endre | endre wikiteksten]

Etter at ho forlét Stortinget i 1997 hadde Five i fem år ei direktør-stilling i Aker RGI. Deretter arbeidde ho som lobbyist med eige firma, og levde elles av styreoppdrag i ymse næringsselskap, til dømes i Statoil.

I 2003 fekk ho plass i femmannstyret for Nobels fredspris, og i 2015 vart ho valdt til leiar av Den norske Nobelkomiteen. Frå 2009 var ho også styremedlem i den svenske Nobelstiftinga, som har det overordna ansvaret for alle dei fem nobelprisane.

Prisar og utmerkingar[endre | endre wikiteksten]

Kaci Kullmann Five vart utnemnd til riddar av den franske Æreslegionen i 2006.

Verkliste[endre | endre wikiteksten]

  • Erfaringer med etableringsloven. Hovedoppgave i statsvitenskap. Oslo: Universitetet i Oslo, 1981.
  • Det nye Europa, med Jan Petersen. Oslo: Høyres Hovedorganisasjon, 1990.
  • Avslutningstale på Høyres landsmøte 1991. Oslo: Høyres Hovedorganisasjon, 1991.
  • «Norges plass i europeisk samarbeid». I: Norsk militært tidsskrift, nr. 12 1992.

Kjelder[endre | endre wikiteksten]

  1. «Kaci Kullmann Five er død». Dagbladet. Henta 20. februar 2017.