Residensby

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Hopp til navigering Hopp til søk

Residensby er nemninga om ein by som er sete (residens) for ein fyrste eller den øvste styresmakta.

Omgrepet blir brukt i Sverige (svensk residensstad) og tidlegare i Finland om den byen der styret i eit len og landshövdingen (fylkesmannen) held til. Normalt har [[svenske [landsting]] si sentrale forvaltning lagt til residensbyen men det finst nokre unnatak. I dei nye «storlena», Skåne län og Västra Götalands län, har styresmaktene sin sentrale administrasjon i ein av dei tidlegare residenssbyane (Kristianstad og Vänersborg).

Noverande residensbyar[endre | endre wikiteksten]

I Sverige[endre | endre wikiteksten]

Dalarna vapen.svg Falun i Dalarnas län
Gävleborg län vapen.svg Gävle i Gävleborgs län
Västra Götaland vapen.svg Göteborg i Västra Götalands län
Halland vapen.svg Halmstad i Hallands län
Västernorrland län vapen.svg Härnösand i Västernorrlands län
Jönköping län vapen.svg Jönköping i Jönköpings län
Kalmar län vapen.svg Kalmar i Kalmar län
Blekinge vapen.svg Karlskrona i Blekinge län
Värmland vapen.svg Karlstad i Värmlands län
Östergötland vapen.svg Linköping i Östergötlands län
Norrbotten län vapen.svg Luleå i Norrbottens län
Skåne län vapen.svg Malmö i Skåne län
Södermanland vapen.svg Nyköping i Södermanlands län
Stockholm län vapen b ram.svg Stockholm i Stockholms län
Västerbotten län vapen.svg Umeå i Västerbottens län
Uppland vapen.svg Uppsala i Uppsala län
Gotland vapen.svg Visby i Gotlands län
Västmanland vapen.svg Västerås i Västmanlands län
Kronoberg vapen.svg Växjö i Kronobergs län
Örebro län vapen.svg Örebro i Örebro län
Jämtland län vapen.svg Östersund i Jämtlands län

Tidlegare residensbyar[endre | endre wikiteksten]

I Sverige[endre | endre wikiteksten]

På grunn av mellom anna samanslåingar av len er dei følgjande byane i Sverige ikkje lenger residensbyar. Våpenet til lenet er følgd av namnet på byen, deretter lenet og til slutt kva for år byen var residensby.

Gävleborg län vapen.svg Hudiksvall i Hudiksvalls län/Västernorrlands län (1644-1761)
Kristianstad län vapen.svg Kristianstad i Kristianstads län (1719-1996)
Norrbotten län vapen.svg Piteå i Norrbottens län (1810-1855)
Västergötland vapen.svg Mariestad i Skaraborgs län (1660-1997)
Västergötland vapen.svg Skara i Skaraborgs län (1634-1659)
Västernorrland län vapen.svg Sundsvall i Västernorrlands län (1762-1778)
Älvsborg vapen.svg Vänersborg i Älvsborgs län (1634-1997)

I Finland[endre | endre wikiteksten]

Finske len vart avskaffa ved utgangen av 2009, bortsett frå på Åland. Ålands landshövding har sidan 1. januar 2010 leidd Statens ämbetsverk på Åland.

Uusimaa.vaakuna.svg Helsingfors (Nylands län, avskaffa 1997)
Pohjois-Karjala.vaakuna.svg Joensuu (Norra Karelens län, avskaffa 1997)
Jyväskylä (Mellersta Finlands län, avskaffa 1997)
Kouvola (Kymmene län, avskaffa 1997)
Savo.vaakuna.svg Kuopio (Kuopio län, avskaffa 1997)
Coat of arms of Åland.svg Mariehamn (Ålands län/Landskapet Åland)
Petsamo.vaakuna.svg Petsamo (Petsamo län, avskaffa 1922)
Lapin läänin vaakuna.svg Rovaniemi (Lapplands län, avskaffa 2009)
Itä-Suomen läänin vaakuna.svg Sankt Michel (Östra Finlands län, avskaffa 2009, tidlegare Sankt Michels län, avskaffa 1997)
Etelä-Suomen läänin vaakuna.svg Tavastehus (Södra Finlands län, avskaffa 2009, tidlegare Tavastehus län, avskaffa 1997)
Oulun läänin vaakuna.svg Uleåborg (Uleåborgs län, avskaffa 2009)
Vasa (Vasa län, avskaffa 1997)
Coat of Arms of Vyborg (Leningrad oblast) (1788).png Viborg (Viborgs län, avskaffa 1945)
Länsi-Suomen läänin vaakuna.svg Åbo (Västra Finlands län, avskaffa 2009, tidlegare Åbo och Björneborgs län, avskaffa 1997)

Kjelder[endre | endre wikiteksten]