Høre stavkyrkje

Høre stavkyrkje
Foto: mroach
Generelt
Kyrkjesamfunn:	Den norske kyrkja
Bispedøme:	Hamar
Prosti:	Valdres
Prestegjeld:	Vang
Fellesråd:	Vang
Sokn:	Høre
Innvigd:	Ukjend
Arkitektur
Type:	Langkyrkje
Teknikk:	Stavverk
Materiale:	Tre
Kyrkjerommet
Høre stavkyrkje på Commons

Høre stavkyrkje (Hurum stavkyrkje) er ei stavkyrkje frå 1180 i Ryfoss i Vang kommune i Oppland.

Historie

Høre stavkyrkje og Kviengardane, frå 1880

Kyrkja vart bygt i 1180 i fylgje ei runeinnskrift i kyrkja. Årringdateringa viser til 1179 så dette verkar som det er rett. Seinare er kyrkja ombygd rundt 1820.

Dette er den andre kyrkja på staden, den fyrste var ei stolpekyrkje med jordfaste stolpar.

Under kyrkja er det graver, også for born. Nokre av gravene er brukt for å datere den fyrste kyrkja på staden.

På staven inne i preikestolen er det ei runeinnskrift:

«Þá, um þat sumar [létu] þeir brœðr Erlingr ok Auðun hôggva till kirkju þessar, er Erlingr ja[rl fe]ll í Niðarósi», — Den sommaren då brørne Elling og Audun lét hogge (tre) til denne kyrkja, fall Erling Jarl i Nidaros. Erling Skakke fall i Nidaros i 1179.

Det finst fleire runeinnskrifter rundt i kyrkja, og gamle gjenstandar med slike.

Også i Hegge stavkyrkje er det ei innskrift som er litt overraskande, og som lyder «Erling Arnson skreiv desse runene». Ein skal vere forsiktig med å tolke, men det kan vere same Erling.

Det er ikkje usannsynleg at hertug Skule vart gift i denne kyrkja på 1200-talet. Andre kjelder seier at mor og far til Hertug Skule gifte seg i Høre stavkyrkje på 1200-talet.

Kyrkjebygningen

Kyrkja teikna av G.A. Bull i 1853

Den opphavlege takryttaren i kyrkja er no portal inn til kyrkjegarden.

Kjelder

• Norges Kirker: «Høre kirke» på nettstaden til Norsk institutt for kulturminneforskning
• Faktaark om Høre stavkyrkje på nettstaden til Riksantikvaren
• «Høre stavkirke» på nettstaden stavkirke.org
• «Høre stolpekirke» på nettstaden stavkirke.org

Bakgrunnsstoff

• Om Høre sokn på nettstaden til Den norske kyrkja
• «Kirkebøker, Oppland» på nettstaden til Arkivverket
• Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen