Hopp til innhald

Anne

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Bilete og namnetrekket til den amerikanske forfattaren og sosietetskvinna Anne Lynch Botta.

Anne er eit kvinnenamn, opphavleg ei fransk utgåve av Anna. Namnet kjem frå det hebraiske ordet channah, som tyder 'gunst' eller 'nåde'. Namnet har lenge vore utbreidd i ei rekkje kristne land, mellom anna i Noreg. Anne kan uttalast med to stavingar, noko som er vanleg på norsk ([an:ɘ]), eller med ein som i Ann, noko ein finn i fransk ([an]) og engelsk ([an] eller [æn]).

Anne har namnedag den 26. juli, saman med Anna og Ane. Andre variantar av namnet er diminutivsformene Annette, Annie, Anine og Anja. Det er vanleg å bruka Anne i namnesamansetjingar, som Annelise eller Anne Marie. Ein finn det også sist i namn, som Marianne og Karianne.

Anne har vore brukt av fleire helgenar og kongelege. Den best kjende bruken gjeld Anna av Jerusalem, som etter tradisjonen var mor til Jomfru Maria. På engelsk og fransk er ho kjend som Saint(e) Anne, og har ei rekkje kyrkjer vigd til seg.

Anne var klart det mest brukte førenamnet for kvinner i Noreg på 1900-talet, med 78 200 brukarar mot 44 600 på andreplassen (Inger). På 1900-talet var det mest brukt i siste halvdel av 1950-talet, då over 5 % av nyfødde jenter kunne få namnet. Også på byrjinga av 2000-talet var Anne det vanlegaste kvinnenamnet. I 2009 var det 64 133 norske kvinner som heitte Anne.

Namneberarar

[endre | endre wikiteksten]
Dronning Anne av Storbritannia.
Skiskyttaren Anne Ingstadbjørg
Foto: Jarle Vines

Oppdikta personar

[endre | endre wikiteksten]
  • Anne Knutsdotter i visa «Eg heiter Anne Knutsdotter» dikta av Claus Pavels Riis i 1869.
  • Fante-Anne er hovudpersonen i den norske filmen av same namn fra 1920
  • Anne Shirley er hovudperson i bøkene om «Anne fra Bjørkely» som òg er blitt filmatiserte.