København

Frå Wikipedia – det frie oppslagsverket
Gå til: navigering, søk
København
Nyhavn i København
Nyhavn i København
Styresmakter
Land
Danmark
Geografi
Flatevidd
 - By
 - Storbyområde

88 km²
455,61 km²
Innbyggjarar
 - By (2008)
   - folketettleik
 - Storbyområde

509 861
  5 777/km²
1 145 804
Koordinatar 55°43′″N 12°34′″EKoordinatar: 55°43′″N 12°34′″E
Diverse anna
Heimeside: Offisiell side
Plassering
Map DK København.PNG

København er hovudstaden og den største byen i Danmark. Han er òg hovudbyen i Storkøbenhavn, og har rundt ein halv million innbyggjarar. I København finn ein det danske folketinget og regjeringa, og her bur òg dronninga. København har alltid vore ein viktig by i dansk historie, sjølv om han ikkje alltid har vore hovudstad.

Byen ligg ved Øresund på austkysten av Sjælland, og ein kan sjå over sundet til Skåne i Sverige. Sidan 2000 har han hatt bil- og togsamband med Malmö over Øresundbrua.

Historie[endre | endre wikiteksten]

Byen skal ha vore grunnlagd rundt år 1000 av Svend Tveskæg eller Knud den Store, og var opphavleg eit fiskevær. I 1167 fekk biskopen Biskop Absalon ansvaret for byen, og bygde si «Borg ved Havn». København låg midt i det danske riket heilt til Danmark tapte Skåne, Halland og Blekinge til Sverige.

Åtak[endre | endre wikiteksten]

København er blitt utsett for åtak og kringsetjing fleire gonger. Hanseatane prøvde fleire gonger å ta byen. Karl X av Sverige kringsette han i 1658-59, men måtte til slutt gje opp. Den britiske og danske marinen hadde eit stort sjøslag i byhamna i 1801, og i 1807 bomba britane byen for å hindra at den danske flåten skulle hjelpa Napoleon; fleire hundre menneske vart drepne og bygningar vart øydelagde. Under den andre verdskrigen var byen okkupert av tyske styrkar.

Namnet[endre | endre wikiteksten]

Byen blei først berre kalla Havn, Hafnialatin. Grunnstoffet hafnium er kalla opp etter byen. Namnet Københamn kjem frå Købmandshavn, og det engelske Copenhagen kjem frå Kopenhagen, den plattyske forma av det nye namnet. På norsk har namnet òg vorte skrive Kjøpenhavn/Køpenhamn/Kjøpenhamn/Køpenhavn.

Verd å vitja[endre | endre wikiteksten]

Kjende personar frå København[endre | endre wikiteksten]

Bakgrunnsstoff[endre | endre wikiteksten]

Commons-logo.svg Commons har multimedia som gjeld: København