Rogaland fylke

Rogaland fylke
Adm.senter	Stavanger
Areal	9 325 km²
Folketal	439 684 (1. juli 2011)
Nettstad	www.rogfk.no
Politikk
Fylkesordførar	Tom Tvedt, Ap (2007-2011)
Fylkesmann	Harald Thune
Målform	Nøytral
Folketalsutvikling 1951-2010
Rogaland fylke på Commons

Rogaland er eitt av 19 fylke i Noreg og ligg på den sørlege delen av Vestlandet. Fylket grensar i nord til Hordaland og i aust til Telemark, Aust-Agder og Vest-Agder. I vest har det kystline mot Nordsjøen.

Fylket svarar til det tidlegare Stavanger amt og har sitt noverande namn frå 1919. Namnet stammar frå folkegruppa rygene, der fyrste ledd er genitiv av det norrøne ordet rygir. Landskapet i fylket femner det meste av norsk natur og Rogaland vert med dette ofte kalla eit Noreg i miniatyr. Her kan ein nemne høgfjell med snø og is som aldri smeltar, mektig fjordlandskap, frodig jordbruksland og berr kyst. Største by og administrerande senter i fylket er Stavanger.

Fylkesvåpenet er teikna av Hallvard Trætteberg og vart godkjent ved kongeleg resolusjon 11. januar 1974. Motivet er ein utskrådd kross med spiss fot, og er forma etter minnesteinen over Erling Skjalgsson som vart reist år 1029. Fylkesblomsteren til Rogaland er klokkelyng, fylkesfuglen er vipa og fylkessteinen er anortositt.

Administrasjon

Stavanger er sete for fylkesmannen og administrasjonen i fylkeskommunen. Av statsadministrasjon har ein Oljedirektoratet i Stavanger. Rogaland har 26 kommunar. Det svarar til Stavanger bispedømme, femner åtte prosti med 44 prestegjeld og 88 sokn. Fylket er delt i to politidistrikt, sju tingrettsdistrikt og 24 lensmanns- og politistasjonsdistrikt.

Kommunar

Kommunar og regionar i Rogaland██ Haugalandet██ Ryfylke ██ Jæren██ Dalane

Nr.	Namn	Folketal	Areal km²	Distrikt
1101	Eigersund	000000000014462.000000000014 462	000000000000387.0000000000387	Dalane
1102	Sandnes	000000000067687.000000000067 687	000000000000286.0000000000286	Jæren
1103	Stavanger	000000000127435.0000000000127 435	000000000000068.000000000068	Jæren
1106	Haugesund	000000000035098.000000000035 098	000000000000068.000000000068	Haugalandet
1111	Sokndal	000000000003267.00000000003 267	000000000000268.0000000000268	Dalane
1112	Lund	000000000003188.00000000003 188	000000000000355.0000000000355	Dalane
1114	Bjerkreim	000000000002723.00000000002 723	000000000000580.0000000000580	Dalane
1119	Hå	000000000017224.000000000017 224	000000000000248.0000000000248	Jæren
1120	Klepp	000000000017773.000000000017 773	000000000000103.0000000000103	Jæren
1121	Time	000000000016737.000000000016 737	000000000000171.0000000000171	Jæren
1122	Gjesdal	000000000010783.000000000010 783	000000000000560.0000000000560	Jæren
1124	Sola	000000000023854.000000000023 854	000000000000069.000000000069	Jæren
1127	Randaberg	000000000010251.000000000010 251	000000000000024.000000000024	Jæren
1129	Forsand	000000000001195.00000000001 195	000000000000703.0000000000703	Ryfylke
1130	Strand	000000000011506.000000000011 506	000000000000196.0000000000196	Ryfylke
1133	Hjelmeland	000000000002811.00000000002 811	000000000000977.0000000000977	Ryfylke
1134	Suldal	000000000003829.00000000003 829	000000000001592.00000000001 592	Ryfylke
1135	Sauda	000000000004757.00000000004 757	000000000000509.0000000000509	Ryfylke
1141	Finnøy	000000000002954.00000000002 954	000000000000103.0000000000103	Ryfylke
1142	Rennesøy	000000000004367.00000000004 367	000000000000065.000000000065	Ryfylke
1144	Kvitsøy	000000000000519.0000000000519	000000000000006.00000000006	Ryfylke
1145	Bokn	000000000000858.0000000000858	000000000000045.000000000045	Haugalandet
1146	Tysvær	000000000010548.000000000010 548	000000000000399.0000000000399	Haugalandet
1149	Karmøy	000000000040434.000000000040 434	000000000000219.0000000000219	Haugalandet
1151	Utsira	000000000000219.0000000000219	000000000000006.00000000006	Haugalandet
1160	Vindafjord	000000000008410.00000000008 410	000000000000599.0000000000599	Haugalandet
Totalt	Rogaland	000000000439684.0000000000439 684	000000000009325.00000000009 325	Rogaland

Klima

Fylket ligg i den sørlege utkanten av eit klimabelte med sterkt maritimt, «vestorientert» preg og der høge fjell, djupe fjordar og dalar skaper store kontrastar. Innan Rogaland skjer det ein gradvis overgang til dei meir einsarta tilhøva som pregar dei «sørorienterte» Agder-fylka. Kyststraumen frå Skagerrak er ein vesentleg klimafaktor.

Om vinteren bles det oftast frå søraust, og om sommaren frå nordvest. Sommarvinden har ofte ein market dagleg variasjon på grunn av solgangsbrisen, noko som fører til at vindstyrken ofte kjem opp i liten kuling eller meir. Årsmiddelet av kkuling ved kysten er kring 20 %, medan liten storm eller meir skjer ca. 1 % av tida.

Februar er som regel den kaldaste månaden med ein middeltemperatur på kring 1 °C ved kysten, og frå –5 til –8 °C i indre strøk og i fjellet. Dei lågaste temperaturane som er målte er frå desember til februar og er frå -15 til –20 °C og ned til ca. –25 °C i indre strøk. Den varmaste tida er juli eller august med ein middeltemperatur på 14–15 °C. Dei høgaste temperaturane er målte i juni-august og er 27–33 °C.

Nedbørsfordelinga er forholdsvis einsarta og både ved kysten og i fjellet er årssummane 1000–1200 mm, i enkelte maksimalområde 30–60 km fra kysten går dei opp i kring 2500 mm. Lågare fjell, mindre vinternedbør og høgare sommartemperatur enn i Hordaland og Sogn og Fjordane gjer at det ikkje er større isbrear i fylket.

Det er langt meir tåke i Rogaland enn på resten av Vestlandet, noko som delvis skuldast vårtåke over den kalde kyststraumen og at området er meir utsett mot fuktige luftstraumar frå sør. Ved kysten er det tåke 2-3 % av året, med opp mot 4-8 % i april.

Bakgrunnsstoff

• Rogaland fylkeskommune
• FM Rogaland
• NRK Rogaland
• Vêrvarsel for Rogaland

Kjelder

• Store norske leksikon, snl.no, fylke «Rogaland fylke»
• Rogaland – Rogaland fylkeskommune
• Store norske leksikon, snl.no, «Rogaland – klima»

Referansar

Denne geografiartikkelen er ei spire. Du kan hjelpe Nynorsk Wikipedia gjennom å utvide han.